Bugün Türkiye’nin vitrininde, yüzüne dolarlar yapıştırıp saçına bukleler yaptıran, kaynağı belirsiz servetlerini “enerci” diyerek pazarlayan, şatafatlı masalarda altın tozlu kahveler içen; ancak kurdukları iki cümleden birinde Türkçe katliamı yapan garip bir güruh var.

Karşımızdaki tablo, basit bir görgüsüzlük ya da zevksizlik meselesi değildir. Bu, Türkiye’nin yaşadığı derin sosyolojik depremin, yani “lümpenleşmenin” zafer ilanıdır.

Sosyolojide “burjuvazi”, sadece parası olan sınıf demek değildir. Burjuvazi, aynı zamanda bir kültürün, bir sanat zevkinin, bir yaşam adabının ve hepsinden önemlisi bir “üretim ahlakının” taşıyıcısıdır. Cumhuriyet’in ilk yıllarında, hatta yakın geçmişe kadar zenginlik; eğitimle, üretimle, sanayiyle, ticaretle ve nesiller süren bir birikimle gelirdi. Zengin adam, operaya giderdi, resim koleksiyonu yapardı, çocuklarını iyi okullarda okuturdu. Paranın bir “ağırlığı” vardı.

Bugün ise Türkiye’de paranın ağırlığı yok, sadece “gürültüsü” var.

Siyasal İslam’ın ve neoliberal vahşetin kırma bir çocuğu olarak doğan bu “Yeni Seçkinler”, üretimden değil, “transferden” besleniyor. İhaleden, imar rantından, kara para aklama mekanizmalarından, sanal bahisten ya da güzellik merkezi adı altında kurulan “nakit çamaşırhanelerinden” gelen bu para, emeğin değil, hile ve kurnazlığın ürünüdür.

İşte tam bu noktada, ekonomik krizden çok daha tehlikeli, çok daha yakıcı bir “ahlaki kriz” ile karşı karşıyayız.

Bu yeni sınıfın estetiği, “kitsch” kavramının vücut bulmuş hâlidir. Her şeyin en büyüğü, en parlağı, en abartılısı… Altın varaklı koltuklar, devasa logolu kıyafetler, lüks arabaların direksiyonunda çekilen tespihli videolar… Bu estetik yoksunluğu, aslında derin bir aşağılık kompleksinin dışavurumudur. Kültürel sermayesi olmayan, yani okumayan, izlemeyen, düşünmeyen bir zihniyet; bu boşluğu “satın alınabilir” nesnelerle doldurmaya çalışıyor. Ne kadar........

© Haberton