9 Kasım 2026 · Ferhanca (Hakan Başar)

Göğe açılan elle göğü tutmak isteyen el arasında

«...Yağmuru O indirir...» (Lokmân 31/34)

Köyün üst başındaki tepede bir avuç insan var. Yaşlılar önde, çocuklar arkada. Toprak çatlamış, ekin boynunu bükmüş.

Hoca efendi ellerini açıyor: «Allah'ım, rahmetini esirgeme.» Cemaat hep bir ağızdan «âmin» diyor.

Aynı saatte köy kahvesinin duvarındaki ekranda başka bir toplantı var. Antalya'da, dünyanın dört bir yanından gelen heyetler iklimi konuşuyor. Altyazı akıyor: gıda sistemleri dönüştürülmeli, hayvancılığın salımı azaltılmalı, iklim yönetilmeli.

Tepedekiler göğe el açıyor. Ekrandakiler göğü avuçlarında tutmaktan söz ediyor.

İki toplantı, iki avuç. Biri açık, biri kapalı.

COP, «Taraflar Konferansı» demek. Masada devletler var, fonlar var, şirketler ve uzmanlar var. Her biri bir tarafın adına konuşuyor.

Peki toprağın tarafını kim tutuyor? Yağmuru bekleyen çiftçinin, ahırdaki ineğin, dededen kalan tohumun?

Masadakilere dönüp soralım: Kim bunlar? Bizim adımıza, hangi hakla karar alıyorlar?

Masada taraflar var. Sahip yok. Daha doğrusu, Sahip'i hatırlayan yok.

Kısaltma Türkçe kulakta başka bir şeyi de çağrıştırıyor: cop. Bir kelime benzerliği elbette hiçbir şeyi kanıtlamaz ama bir şeyi hatırlatır: Bir zamanlar itaati cop sağlardı ve sopayla yaptırılan iş dirençle karşılaşırdı.

Bu çağ daha incelikli çalışıyor. Önce bir korku ekiyor: «Bunu yapmazsanız dünya yok olacak, aç kalacaksınız.» Korku zihne bir kez yerleşince rıza kendiliğinden üretilir. İnsanlar sopasız da teslim olur; toprağını, sofrasını, özgürlüğünü kendi eliyle uzatır.

Bu çağın copu elde değil, zihinde.

Yoksa bu, tek tip ve sorgusuz itaat eden insan modeline doğru atılmış bir adım daha mı?

Sonra kürsüye bir hayvan çıkarılıyor: inek.

Kur'an'ın en uzun sûresine adını veren hayvan, bugün dünyanın düşmanı ilan ediliyor. Metan hesapları yapılıyor, ahırlar sanık sandalyesine oturtuluyor.

Oysa Kur'an hayvanı nimet diye anlatır: «Hayvanları da yarattı. Onlarda sizin için ısınma ve nice faydalar vardır, onlardan yersiniz de.» (Nahl 16/5) Ve bir soru sorar: «Onlarda kendileri için faydalar ve içecekler var. Hâlâ şükretmeyecekler mi?» (Yâsîn 36/73)

Hayvancılığın metan salımı gerçek bir meseledir; konuşulmalıdır da. Bizim itirazımız konuşulmasına değil, faturanın hep aynı adrese kesilmesine. Savaşların dumanı, sonu gelmeyen tüketim, devasa sanayi ve seralar aynı yüksek sesle sorgulanmazken bütün yük çiftçinin ve ineğin sırtına bindiriliyorsa, burada bir........

© Habername