Fon yasası Meclis’ten geçti. Kamuoyunun “fon yasası” ya da “fon düzenlemesi” dediği metnin resmî adı Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi’dir (TBMM esas no 2/3939, S. Sayısı 294). TBMM Genel Kurulu 21 Ekim 2026'da teklifin ilk beş maddesini, 22 Ekim akşamı da kalan dört maddeyi ve teklifin tümünü kabul etti. Kanun henüz Resmî Gazete’de yayımlanmadı ve kanun numarası verilmedi; yürürlük için Cumhurbaşkanının yayımı bekleniyor.

Teklif dokuz maddeden oluşuyor ve Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026'da tasfiyeye aldığı fonlara özgü. Kabul edilen kanun, her yatırımcıya her fon için en fazla 1 milyon TL ara ödeme yapılabilmesinin yolunu açıyor. Satış emri gerçekleşmeyen ve payları e-Devlet’te “PBLK” kodunda görünen yatırımcıları alacaklı değil, fon pay sahibi sayıyor. Fon zararından önce portföy yönetim şirketini, ardından SPK’nın belirleyeceği kişileri şahsen sorumlu tutuyor. 6. madde ise el konulan ve müsadere edilen değerlerin fona dönmesini düzenliyor. Kanun yayımlandığı gün yürürlüğe girecek, hükümleri 17 Eylül 2026'dan geçerli olacak.

Fon yasası Meclis’ten ne zaman geçti, şimdi hangi aşamada?

TBMM Genel Kurulu teklifin tümünü 22 Ekim 2026 akşamı kabul etti. Birinci bölümdeki 1–5. maddeler 21 Ekim’de, ikinci bölümdeki 6–9. maddeler 22 Ekim’de oylandı; 3. maddeye Genel Kurulda yeni bir cümle eklendi. Kabul edilen metin Cumhurbaşkanına gidecek ve 15 gün içinde yayımlanacak ya da Meclis’e geri gönderilecek.

Teklifin Meclis’teki yolculuğu iki haftadan kısa sürdü:

9 Ekim 2026: Teklif TBMM Başkanlığına sunuldu ve 2/3939 esas numarasını aldı.

14 Ekim 2026: Plan ve Bütçe Komisyonu, 11 saati aşan görüşmenin ardından teklifi 2, 3 ve 4. maddelerinde değişiklik yaparak kabul etti.

19 Ekim 2026: Komisyon raporu 294 sıra sayısıyla Genel Kurula sunuldu.

20 Ekim 2026: Genel Kurul teklifin tümü üzerindeki görüşmelere temel kanun usulüyle, iki bölüm hâlinde başladı.

21 Ekim 2026: Birinci bölümdeki 1–5. maddeler kabul edildi. Satış talimatı gerçekleşmeyenleri fon pay sahibi sayan önerge de aynı gün kabul edildi.

22 Ekim 2026: 6–9. maddeler ve teklifin tümü kabul edildi; teklif yasalaştı.

Anayasa’nın 89. maddesine göre Cumhurbaşkanı, TBMM’nin kabul ettiği kanunu 15 gün içinde yayımlar ya da gerekçesiyle birlikte yeniden görüşülmek üzere Meclis’e geri gönderir. Teklifin 8. maddesine göre kanun yayımlandığı gün yürürlüğe girecek, ancak 17 Eylül 2026'dan geçerli olacak. Bu ikili tarih, tasfiye kararından önce satış emri veren yatırımcının durumunu doğrudan etkiliyor.

Kabul edilen kanunda hangi maddeler var?

Teklifin dokuz maddesi dört grupta toplanıyor:

Kapsam ve tanımlar: m.1–2.

Tasfiyenin yürütülmesi ve yatırımcıya yapılacak ödemeler: m.3–4.

Fondan çıkan değerlerin geri alınması: m.5–6.

Uygulama, yürürlük ve yürütme: m.7–9.

Genel Kurul ilk beş maddeyi 21 Ekim 2026'da, 6–9. maddeleri 22 Ekim 2026'da kabul etti.

Kapsam iki şarta bağlı (teklif m.1 ve m.2). Fon, SPK’nın 17 Eylül 2026 kararlarıyla tasfiyesine karar verilen 131 fondan biri olmalı. Kanunun yayımlandığı gün tasfiyesi de henüz bitmemiş olmalı.

Fon Koordinasyon Kurulunun 18 Ekim açıklamasına göre A1 Capital, Bulls ve Pardus’un 66 fonunda tasfiye tamamlandı. Tasfiyesi süren 65 fonun dağılımı şöyle:

Hedef Portföy: 31 fon.

Hedef fonları SPK’nın 15 Ekim kararıyla ara ödeme usulünden çıkarılıp olağan tasfiyeye alındı. Bu nedenle teklifin ağırlığı Tera, Pusula ve Atlas fonlarında hissedilecek.

Meclis teklifte neleri değiştirdi?

Plan ve Bütçe Komisyonu teklifin 2, 3 ve 4. maddelerini değiştirdi. Genel Kurul ise 21 Ekim 2026'da 3. maddeye, gerçekleşmeyen satış emirlerinin sahiplerini pay sahibi olarak tanımlayan bir cümle ekledi. Genel Kurul, birinci bölümdeki diğer bütün değişiklik önergelerini reddetti. Yatırımcıyı en çok etkileyen değişiklik bu son eklemedir.

Komisyonda yapılan üç değişiklik yatırımcının hesabını doğrudan ilgilendiriyor:

Hak sahipliğinin tespiti: İlk metinde beş kurumun kayıtlarına bağlıydı. Artık yalnız Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) ile tasfiye kuruluşunun kayıtlarının mutabakatına bağlı.

Kazanç iadesinin ölçüsü: İlk metindeki “emsal fon getirisi” yerine TÜFE ile Yİ-ÜFE değişim oranlarının ortalaması ölçü alındı.

İade çağrısının kapsamı: Tasfiye tarihine kadar payını iade eden herkesi kapsayacak biçimde genişletildi.

Genel Kurulda eklenen cümle, 17 Eylül 2026 ve öncesinde TEFAS’a iletilen talimatları özel bir statüye bağladı. Fonun temerrüdü ya da fiyatın açıklanmaması nedeniyle gerçekleşmeyen bu talimatların sahipleri, fon pay sahibi olarak tasfiye hükümlerine tabi olacak. TEFAS, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu’nun kısaltmasıdır. PBLK ise MKK’da “TEFAS İşlem Blokaj Alt Hesabı” demektir; satış talimatı verildiğinde paylar bu alt hesaba alınır.

Bu cümle yatırımcının sırasını değiştiriyor. SPK Bülteni 2026/61'deki tasfiye esaslarının A-6 bendi, gerçekleşmeyen iade talimatlarının karşılığını fon hesabına borç olarak yazıyordu. Aynı bent, elde edilen nakitten önce bu borçların ödenmesini öngörüyordu. SPK’nın 28 Eylül 2026 duyurusu da 16 Eylül ve öncesinde verilen talimatları bu kapsamda saymıştı. Kanun teklifi ise bu yatırımcılara öncelik tanımıyor; ara ve nihai ödemede diğer pay sahipleriyle aynı kurallar uygulanacak. Önergenin gerekçesine göre takası bitmiş ve bedeli ödenmiş satışlar bu düzenlemenin dışında kalıyor.

Tartışmanın hukuki merkezinde 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun (SPKn) 79. maddesi var. SPKn m.79'a göre takas talimatları ve ödeme işlemleri, tasfiye işlemlerine başlanması hâlinde dahi geri alınamaz ve iptal edilemez. Yatırımcı vekili olarak PBLK dosyalarında sorduğumuz ilk soru, talimatın hangi aşamada kaldığıdır. Talimat TEFAS’ta eşleşip fiyatı açıklanmış ve Takasbank’ta nakit borcu doğurmuş bir işleme mi dönüştü? Yoksa fiyat hiç açıklanmadığı için eşleşme aşamasında mı kaldı? SPKn m.79'daki korumanın hangi aşamada başladığı bu ayrıma göre tartışılır.

Teklif SPKn m.79'u açıkça değiştirmiyor. Ancak teklifin 7. maddesine göre teklifte hüküm bulunmayan hâllerde 6362 sayılı Kanun’un yalnız bu kanuna aykırı olmayan hükümleri uygulanacak. Sonraki tarihli ve özel bir hüküm olan PBLK cümlesinin bu fonlar bakımından öncelikle uygulanması beklenir.

e-Devlet’teki PBLK kaydı tek başına satışın gerçekleştiğini göstermez. Bu nedenle şu bilgiler bankadan yazılı olarak istenmelidir:

Meclis’te neler tartışıldı, hangi önergeler reddedildi?

Komisyonda ve Genel Kurulda tartışmanın odağında beş soru vardı:

Ara ödeme yeterli mi?

PBLK’de bekleyen yatırımcı alacaklı mı, pay sahibi mi?

Kâr edip çıkanlardan iade zorla istenmeli mi?

SPK’ya bu kadar geniş yetki verilmeli mi?

Kamu kaynağı kullanılacak mı?

İktidar kanadı teklifi bir hızlı ödeme düzeni olarak savundu; muhalefet şerhleri ise hak kayıpları ve Anayasa’ya aykırılık iddiaları üzerinde durdu.

Teklifi savunan milletvekillerine göre ara ödeme bir tavan değil, nihai alacaktan düşülecek bir ön ödeme. Ödemelerde kamu kaynağı kullanılmayacak, zarar sorumlulardan tahsil edilecek. Teklifin ilk imzacılarından biri Genel Kuruldaki konuşmasında, net yatırım tutarı ödenecek fon pay sahibi sayısını yaklaşık 390 bin olarak verdi. Aynı konuşmacı komisyonda bu sayıyı 350 bin civarında açıklamıştı. Rakamın fon bazında dökümü açıklanmadı. İktidar kanadı PBLK önergesini de savundu: talimatı gerçekleşmeyen yatırımcı zaten pay sahibi olmaya devam ediyordu ve önerge yeni bir kayıp doğurmuyordu.

Muhalefet partilerinin komisyon raporuna yazdığı şerhlerde ve Genel Kurul konuşmalarında öne çıkan itirazlar şunlar:

Ara ödemenin “yapılabilir” diye düzenlenmesi, ödemeyi bir hak olmaktan çıkarıp ihtimale dönüştürüyor.

Nakit yetmediğinde küçük yatırımcıdan başlanması, büyük tutar yatırmış olanları sona bırakıyor ve eşitlik ilkesine aykırı.

PBLK önergesi, SPKn m.79'daki takas kesinliğine ve kazanılmış hakka aykırı.

Kâr ederek çıkanlardan iade isteğe bağlı değil zorunlu olmalı.

Tasfiye usulünün neredeyse tamamının SPK’ya bırakılması, yasama yetkisinin devredilmezliği ilkesiyle çelişiyor.

TMSF’nin yargılama bitmeden varlık satabilmesi, sanığın sonradan beraat ettiği bir durumda geri dönülmesi zor sonuçlar yaratabilir.

Genel Kurulda reddedilen önergeler de bilgi veriyor. Reddedilen başlıca öneriler şunlar:

PBLK alacaklarının takas kesinliği kapsamında sayılıp ilk nakitten önce ödenmesi.

Endekslemenin fiilî ödeme tarihine kadar sürmesi.

1 milyon TL’nin üzerindeki yatırımcılara altı ayda bir oransal ek ödeme yapılması.

Kazanç iadesinin zorunlu tutulması.

Portföy saklama kuruluşlarının müteselsil sorumluluğu.

Kapsamın genişletilmesi.

Komisyonda verilen Anayasa’ya aykırılık önergesi ve 2/3895 esas numaralı başka bir teklifle birleştirme önerisi de........

© Haberler