ABD İsrail-İran savaşı bittikten sonra en önemli gündem, Körfezdeki enerji kaynaklarının (İran dahil) piyasalara nasıl ulaştırılacağı olacak. Hatta bu gündem savaşın devamında ve barışın tesisinde de belirleyici olacak. Üreticiler, süper güçler, dev uluslararası şirketler, üzerlerinden nakliye hatlarının geçme ihtimali olan ülkeler ve tüketici ülkeler ağırlıklarını koyarak maksimum faydayı sağlamaya çalışacaklar.

Savaşa kadar olan dönemde petrol gemilerle müşterilere sevk ediliyordu. Doğalgaz LNG tesislerinde sıvılaştırıldıktan sonra gemilerle müşterilere ulaştırılıyordu. Müşteriler ihtiyaçlarına göre ya LNG’yi tekrar gaza dönüştürüp kullanıyorlar ya da stoklayıp ihtiyaçları olduğunda dönüştürüp kullanıyorlardı.

Öngörüm, üretici ülkelerin aynı hataya tekrar düşmeyecekleri, yani kullanacakları güzergahları çeşitlendirecekleri. Savaştan sonra Hürmüz Boğazından sevkiyatlar sürecek. En az yatırım gerektiren ve en az gider artışıyla hayata geçirilebilecek proje, boğazın güneyine indirilecek kısa bir nakil hattıyla petrol ve gazı Umman limanlarına ulaştırmak. Yatırım tutarının düşük olmasının sebebi hattın kısa olması. Hat kısa olduğundan, petrol ve gazın üzerine binecek giderlerde az olacak.

Bu hattın dezavantajı Hürmüz gibi riskli olması. İran boğazı kapatmıştı. ABD boğazın ve İran’ın Umman denizindeki sahillerinin ablukaya alındığını açıkladı. Gelecekte ABD veya bir başka güç, Umman sahillerine de abluka uygulayabilir. Ayrıca tarafsızlık politikası uygulayan, büyük ve bölgesel güçlerle karşı karşıya kalmamaya dikkat eden Umman krallığı bu projeye sıcak bakmayabilir.

İsrail’in önerdiği ilk alternatif, nakil hatlarıyla Hayfa limanına getirilen petrol ve gazı gemilerle alıcılara sevk etmek. Akdeniz’de abluka uygulamanın çok daha zor olması bu güzergahın avantajı. Körfez ülkelerinin İsrail’e güvenmemeleri daha doğrusu İsrail’in güvenilemez bir devlet olması projenin dezavantajı.

Natenyahu önerisi karşılık........

© Habererk