İslâm ve Batı sanatları arasındaki karşılaşmada uğrayacağımız ikinci adres, ressam Wassily Kandinsky’dir. Soyut resmin Kazimir Maleviç, Jackson Pollock vd. büyük ressamlarına değil de özellikle Kandinsky’ye uğramamızın nedeni, onun Sanatta Ruhsallık Üzerine adlı kitabında (çev. Mehmet Ali Sevgi, Ketebe, İstanbul 2020) ve çeşitli vesilelerle yaptığı konuşmalarda ortaya koyduğu görüşlerin ülkemizde de iyi biliniyor olmasıdır.

Bir diğer neden ise önceki yazımızda da belirttiğimiz üzere, İslâm ve Batı sanatları arasındaki ontolojik farkı göz ardı eden kimi Müslüman sanatçıların, İslâm sanatını modern soyut sanatın tarihsel öncülü gibi sunarken özellikle Kandinsky’ye yaslanmalarıdır.

Biz de bunlardan hareketle Kandinsky’nin söz konusu eserindeki görüşlerini, başka görme biçimleriyle karşılaşma planımız çerçevesinde ele almayı tercih ettik.

Öncelikle ve önemle belirtelim ki Kandinsky’ye uğramamız, İslâm sanatıyla Batı sanatını birbirine benzetmek veya birini diğerinin öncüsü / ölçüsü hâline getirmek için değildir. Maksadımız, başka bir sanat ve görme tasavvurunun içinden geçerek kendi sorularımızı daha kesin ve anlaşılır hâle getirebilmektir.

Öte yandan Kandinsky’nin önemi, yalnız modern soyut resmin öncülerinden biri olmasında değildir. Onu bizim için asıl önemli kılan, resmin görünen nesnelerle ilişkisini yeniden düşünürken sanatçıyı eser meydana getirmeye sevk eden iç etkinin mahiyetini araştırmasıdır.

Bu bağlamda Kandinsky, daha önce karşılaştığımız Mondrian ve nasipse ileride........

© Haber Vakti