İçeride parasal sıkılaşmaya devam edilen ve jeopolitik risklerin dünyada ekono­mik dengeleri alt üst ettiği yı­lın ilk yarısında Türk banka­cılık sistemi kredide frene basarken, yasal süresinde öde­nemeyip takibe düşen alacak­larda ise tüm bölge ve iller ba­zında adeta patlama yaşandı.

İlk yarıda nakit döngüsü bo­zulan Edirne, deprem yaraları­nı sarmaya çalışan Adıyaman, iktisadi canlılığını yeniden ka­zanmaya çalışan Uşak gibi il­lerde takipteki tutar adeta iki­ye katlandı. Portföy kalitesi en düşük bölge, kullanılan her 100 liralık kredinin yaklaşık 5 lira­sının takibe düştüğü Güneydo­ğu. Mardin ise yüzde 9,3’lük ta­kibe düşme oranıyla 81 il içinde başı çekti.

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BD­DK) il bazlı bankacılık verile­rinin dijital haritası niteliğin­deki FİNTÜRK veri setinin haziran ayı sonuçları, çarpıcı bir tablo ortaya koydu. Veriler, Türkiye genelinde uygulanan sıkı para politikası ve kredi kı­sıtlamalarının il ekonomile­rindeki yansımalarını net bi­çimde gösterdi.

Toplam yurt içi nakdi kredilerin cari ola­rak yüzde 16,1 artarak 27,2 tril­yon liraya ulaştığı ilk altı ay­da, sektörün en büyük endişe kaynağı olan takipteki alacak­lar, varlık yönetim şirketleri­ne devredilen tutarlara rağ­men yüzde 30,6 gibi asimetrik ve agresif bir hızla büyüyerek 768,8 milyar liraya fırladı. Ay­nı dönemde Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) bazında yüzde 17,76 olarak gerçekleşen enflasyonla indirgendiğinde reel bazda toplam kredi hacmi yüzde 1,4 daralırken, takibe dü­şen hacmin yüzde 10,9 büyü­düğü belirlendi.

Takipteki alacaklar, banka­ların şirketler kesimi ve tü­keticilere kullandırdığı ticari krediler ve ihtiyaç, taşıt, konut gibi tüketici kredileri ile bi­reysel ve kurumsal kredi kartı borçlarından geri ödemesi 90 gün ve üzerinde süreyle gecik­miş tutarları kapsıyor.

En hızlı büyüme Güneydoğu’da

FİNTÜRK verilerinin coğra­fi bölgelere teşmili yoluyla yapı­lan makro analiz, ekonomik ya­vaşlamanın ve borç ödeme zor­luğunun metropollerden çok Anadolu illerinde kemikleştiği­ni gösterdi. Süresinde geri öde­nemeyen hasarlı kredi mikta­rında en agresif artışın yaşandı­ğı bölge yüzde 42 ile Güneydoğu Anadolu oldu.

Güneydoğu, ilk altı ayda 0,9 puan yükselerek yüzde 4,9’a........

© Dünya