menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Cevap ve düzeltme

39 0
yesterday

Cumhuriyet Gazetesi’nin 03.07.2026 tarihli nüshasında ve https://www.cumhuriyet.com.tr/ sitesinde Özdemir İnce tarafindan yazılan “Çeviri Ahlakı ve Sel Yayınları” başlıklı bir yazı yayınlanmıştır.

İnce, Marie Darrieussecq’in “Truismes” isimli eserini kendisinin “keşfederek” çevirdiğini, hatta başka türlü çevrilmesi imkânsızdı gibi varsayımsal bir argümanla 2023 yılından beri kapağında çevirmeni Sanem Işıl Aytuğ’un isminin açıkça yazdığı bu eserin müvekkil SEL YAYINCILIK tarafından yeniden yayınlanmasını “şeytanlık” olarak betimlemiş, çevirmenin kadın olmasından da hareketle üstenci ve eril bir dille mesnetsiz ifadelere yer vermiş ve intihal imasında bulunmuştur.

Yazıda bahsi geçen eserin orijinal adı “Truismes”tir. Truie Fransızcada “dişi domuz” anlamına gelmektedir. Hikâyenin merkezinde yavaş yavaş “dişi bir domuza dönüşen genç bir kadın” vardır. Onlarca dile çevrilen kitabın yurtdışı edisyonlarında Fransızcadaki “domuz”lu kelime oyununu korumak imkânsız olduğundan kitabın konusu olan “domuz” ve “dişi” ya da “kadın” “öykü” kelimeleri üzerinden başlıklar üretilmiştir. Örneğin İngilizcesine “Pig Tales” (Domuz Öyküleri), Dancasına “Kvinden der blev til en gris” (Domuza Dönüşen Kadın) başlığı konulmuştur. Kitabın 55., 100., ve 105. sayfalarında kahraman kendisinden “dişi domuz” olarak bahsetmektedir. Açıktır ki “Dişi Domuz” başlığı İnce’ye “patent” hakkı veren bir buluş olmadığı gibi yetkin bir çevirmen olan Sanem Işıl Altuğ üzerinde ahlaki/etik tahakküm kurmaya çalışmasının, başka bir alacak davası için bu konuyu araçsallaştırmasının mesnedi yoktur. Üstelik başlığın aynen korunması örneklerinden biri de konu edilen ve 1963’te Özay Sunar tarafından bu başlıkla çevrilen Bülbülü Öldürmek’tir. Ülker İnce de aynı eseri müvekkil için yeniden çevirmiş ancak başlık aynen korunmuştur. Kitap yayınevi değiştirdiğinde ilk baskılarda Ülker İnce çevirisi kullanılmışsa da şu andaki baskılarında başka bir çevirmenin (Belgin Selen Haktanır) ismi vardır.

Öte yandan İnce’nin tarafı dahi olmadığı bir davadaki müzakerelere ilişkin tek taraflı bir mesajı yazısına konu etmesi de kabul edilemez. Yargı aşamasında ödenmesi teklif edilen tutarın da........

© Cumhuriyet