Bilgi edinmek ve muhalif olmak
Tek kanun, tek yürütme…
Demokrasinin olmazsa olmaz kuralı çoğulculuk olduğuna göre, bilgi edinmek haktır. Muhalifliğinizi sağlayacak olan tüm siyasal kanallar bilgi edinmeye, bilgiye ulaşmaya açık olmalıdır. Demokratik rejim bilgi edinmek ve görüş sahibi olmakla sağlanır.
Muhalefet nedir? Tanımlarsak; “bir görüşe, bir tutum ve davranışa karşı olma, uymama” diyebiliriz. Bu karşıtlık “aksi taraf” demektir. Aksi fikirde oldukları için “muhalif” kelimesinde anlam kazanır.
Siyasal muhalefet; muhalefetin genel kavramının siyasal olarak ele alınmasıdır. Ama bu sadece siyasal partilerce yapılan muhalefet olmadığı gibi sadece hükümetin eleştirilmesi demek değildir.
“Siyasal muhalefet, belli bir formasyonda, herhangi bir zaman sürecinde, var olan siyasal rejime ve içerisinde yaşanan sosyo ekonomik düzene veya bunlardan yalnızca birine, ya da sadece siyasal iktidarı ellerinde bulunduranlara ve/veya bunların faaliyetlerine karşı olmayı, bunları, karşılığında alternatif bir program ya da bir öneri sunarak veya sunmayarak, yasal sınırlar içinde veya yasal sayılmayan çeşitli yollara başvurarak eleştirmeyi ve bu arada istenilen amaç doğrultusunda etki ve sonuçlar yaratmayı içeren bir olgu, bir davranıştır.”[1]
Siyasal iktidarlar ve hükümetler yasaları “nitelikli” biçimde ve zamanında çıkarma gibi fonksiyonlara sahiptir. Zamanında yasa çıkarmak “torba yasa” teklifi getirmek değildir. Ayrıca “temel yasa” gibi tanımlarla kanunlaştırma faaliyetini “zamanla” yarışan hale getirmemelidir.
Kamuoyunda hiç tartışılmayan bir kanun teklifi Meclis’e sunuldu. Adı uzun, artık “çerçeve yasa” deniliyor. Adalet Komisyonu Başkanı, 5 Ağustos 2026 tarihli Komisyon toplantısını açış konuşmasında; Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi’nin en kritik kanun tekliflerinden biri olduğunu, bu teklifi ele alırken tarihî bir sorumluluğu yerine getirdiklerini söylemişti.
Tarihi sorumluluk kabul edilen kanun teklifi “bilgi edinme hakkı” yokmuş gibi incelendi.
10 Ağustos 2026 günü Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi TBMM Genel Kurulu’na geldi ve kabul edildi. Meclis tatile girdi.
Bu teklifin milletvekilleri tarafından madde “içerikleri” bilinmeden ve görülmeden sadece imzalandığına dair açıklamalar reddedilmemiştir. Kimin tarafından hazırlandığı bilinmiyor. Son anda “basın toplantısı” yoluyla kamuoyuna açıklanmıştır. Son anda açıklanan ama büyük bir hızla Meclis Başkanlığı’na verilen “kanun teklifi” içeriği Komisyon’da öğrenildi.
En temel sorunlarımızdan biri olan “bilgi edinme hakkı” ihlali çerçeve yasa ile yaşandı.
Neler olup bittiğini bilmek… Bilgiye ulaşabilmek, bilgi sahibi olmak demokrasinin temel ilkesidir. Kısaca bilgi edinme ve gerçekleri öğrenme hakkı; tüm hakların omurgasıdır ve siyasal katılım hakkına sahip olabilmek için “bilgiye” ulaşmak mümkün olmalıdır.
Demokratik sistemlerde siyasal katılım; bilgi edinme ve gerçekleri öğrenme hakkı,........
