Enerji Bağımsızlığının Jeopolitiği: Nükleer Güç ve Çeşitlendirme Arayışı
Türkiye, altı reaktörlü ve 4,5 GW kapasiteli olası bir nükleer santralin fizibilite çalışmalarını yürütmek üzere 12 Kasım’da Kanadalı AtkinsRéalis şirketi ile bir anlaşma imzaladı. Bu adım, Türkiye’nin nükleer programını şu anda Rusya’nın Rosatom şirketi tarafından inşa edilen 4,8 GW’lık Akkuyu santralinin ötesine taşıma yönündeki artan çabalarını ortaya koyuyor. Anlaşma aynı zamanda Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın ülkenin nükleer kapasitesini artırma hedefiyle de örtüşüyor; zira nükleer enerjinin 2040 yılına kadar elektrik talebinin ’ini karşılaması bekleniyor.
Ancak bu nükleer atılım yalnızca Türkiye ile sınırlı değil. Halihazırda inşa halinde olan tüm yeni reaktörlerin s’üne ev sahipliği yapan Asya, yeni nükleer santral kurulum süreçlerine öncülük ediyor. Dünyada nükleer güç kapasitesini en hızlı artıran ülkelere yakından bakıldığında ise ilk sırada Çin yer alırken; onu Hindistan, Rusya, Türkiye, Birleşik Krallık ve Güney Kore takip ediyor. Görünüşte birbirinden çok farklı olan bu ülkeler önemli bir ortak özelliği paylaşıyor: Rusya hariç tamamı net petrol ve doğal gaz ithalatçısı.
Bu nükleer genişleme çabalarının şekillendiği jeopolitik bağlam ise ayrıca dikkat çekici. Özellikle elektrik talebinin arttığı bir dönemde çatışmaların, yaptırımların ve uluslararası enerji tedarik zincirlerindeki aksamaların ithal hidrokarbonlara bağımlılıktan kaynaklanan kırılganlıkları açığa çıkarmasıyla birlikte, bu ülkelerin nükleer hedefleri giderek artan bir jeopolitik belirsizlik ortamında hayata geçiriliyor.
Daha önceki analizler, jeopolitik dalgalanmaların ülkeleri petrol ve gaz tedarik zincirlerini çeşitlendirmeye nasıl ittiğini incelemişti. Ne var ki giderek belirsizleşen küresel görünüm karşısında enerji dayanıklılığını ve bağımsızlığını korumak adına, doğrudan enerji arzının kendisini çeşitlendirmek çok daha köklü bir çaba gerektirir.
Daha da önemlisi nükleer enerji, geleneksel enerji ithalatının sunamadığı bir imkân sağlıyor: uluslararası enerji piyasalarındaki dalgalanmalara çok daha az maruz kalarak yurt içinde elektrik üretebilme kabiliyeti.
Nükleer Güç Mutlak Bağımsızlıktan Ziyade Bir Koruma Kalkanı Sunar
Petrol ve gaz gibi geleneksel hidrokarbonlar, devasa ve kesintisiz fiziksel........
