LIFE’ın ekrana karşı bahsi
LIFE’ın ekrana karşı bahsi
Basılı yayıncılığın geleceğinin tartışıldığı, gazetelerin ve dergilerin dijital dünyada ayakta kalmaya çalıştığı bir dönemde, Amerikan yayıncılığının köklü markalarından LIFE farklı bir yol seçiyor.
Üstelik dijitalleşerek değil, yeniden kâğıda dönerek.
23 Kasım’da okurla buluşacak ilk sayı, alıştığımız dergilerden hayli farklı. Tam 248 sayfa. 27,94 × 40,64 cm boyutlarında, büyük ebatlı, kalın ve kaliteli kuşe kâğıda basılmış bir yayın.
İlk bakışta, basılı yayıncılığın ekonomik sorunlarına rağmen yapılmış pahalı bir nostalji yatırımı gibi görünebilir.
Oysa LIFE’ın yeni sahiplerinin ve yayın yönetiminin hazırladığı proje, eski günlere dönme arzusundan çok daha farklı bir düşünceye dayanıyor.
Onlar, dijital dünyanın hızından yorulan insanlara yeniden yavaşlamayı, bir fotoğrafın önünde durmayı, bir hikâyeye zaman ayırmayı ve en önemlisi fiziksel bir yayına sahip olmanın değerini hatırlatmak istiyor.
Bunu da yalnızca bir dergi çıkararak değil, yeni bir medya tüketim alışkanlığı oluşturarak yapmayı hedefliyorlar.
EKRANDAN UZAKLAŞMANIN YENİ YOLU
LIFE’ın yeni editörlerinin yayımladığı mektupta dikkat çekici bir değerlendirme var:
"Bugün kültürümüz görsel ve bilgi bombardımanı altında. Ancak ne kadar hızlı kaydırırsak (scroll), o kadar az görüyoruz; algoritmalar bizi kişisel kabarcıklarımıza hapsederek birbirimizden ayırıyor."
Aslında hepimizin günlük hayatından tanıdığı bir durum.
Telefonlarımızda gün boyunca yüzlerce, hatta binlerce fotoğraf görüyoruz. Instagram, TikTok ve X gibi platformlarda sürekli yeni görüntülerle karşılaşıyoruz. Bir haberin ardından başka bir haber, bir fotoğrafın ardından başka bir fotoğraf geliyor.
Peki, bunların kaçını gerçekten hatırlıyoruz?
LIFE’ın çıkış noktası tam da burada.
Yeni yayın yönetimi, okurun eline aldığı dergiyi birkaç dakikada tüketmesini değil, sayfaları arasında zaman geçirmesini istiyor.
Büyük boy bir fotoğrafın karşısında durmak, ayrıntıları incelemek, hikâyeyi okumak...
Hatta evde taşınabilir bir fotoğraf sergisini gezer gibi derginin sayfaları arasında dolaşmak.
Bu yaklaşımın medya dünyasındaki karşılığı artık "yavaş medya" (slow media) olarak tanımlanıyor.
Günlük haberleri yine telefonlarımızdan okuyacağız. X, Instagram ve dijital gazeteler hayatımızın parçası olmaya devam edecek.
Ancak LIFE, bütün bu hızlı tüketimin dışında başka bir alan açmaya çalışıyor.
Hafta sonunda telefonu bir kenara bırakmak, kahvenizi alıp kalın bir derginin sayfalarını çevirmek ve hiçbir algoritmanın yönlendirmediği bir içerikle baş başa kalmak...
Üstelik fiziksel bir derginin dijital akıştan önemli bir farkı var.
Başlangıcı ve sonu belli.
Dijital dünyada içerik hiçbir zaman bitmiyor. Sürekli kaydırma alışkanlığı hem zihinsel yorgunluğu artırıyor hem de odaklanmayı zorlaştırıyor. Buna dopamin yorgunluğu ve dikkat süresinin kısalması da eşlik ediyor.
Oysa bir dergiyi bitirdiğinizde, okuduğunuz ve gördüğünüz şeyin tamamlandığını hissediyorsunuz.
LIFE’ın özellikle Z ve Y kuşaklarında karşılık bulmasını beklediği duygu da bu.
SIRADAN İNSANLARIN SIRA DIŞI HİKÂYELERİ
Peki, derginin içinde ne olacak?
İlk sayının adı "Where Are We Now?" (Şimdi Neredeyiz?).
248 sayfalık bu özel sayı, okurları anlam arayan bir Amerika yolculuğuna çıkarmayı amaçlıyor.
Ünlüler de var, sıradan insanlar da.
Bilim insanları, kömür madencileri, drone üreticileri, seksen yaşındaki insanlar...
Kısacası Amerikan toplumunun farklı kesimlerinden geniş bir insan mozaiği.
Üstelik ilk sayıda 120’den fazla içerik üreticisinin imzası bulunacak.
Editörlerin yaklaşımını anlatan şu cümle önemli:
"Bizim büyülenme noktamız, sıra dışı olanın içindeki sıradanlığı, sıradanın içindeki sıra dışılığı bulmaktır."
Bu anlayış, LIFE’ın geçmişten gelen fotoğraf merkezli yayıncılık geleneğiyle de örtüşüyor.
Ancak yeni ekip eski derginin birebir kopyasını hazırlamıyor.
Burada dikkat çeken isim, kreatif direktör Richard Turley.
Turley, Bloomberg Businessweek'in çok konuşulan, kışkırtıcı kapak tasarımlarının arkasındaki isimlerden. Ardından MTV ve Interview dergilerinde yaptığı çalışmalarla görsel yayıncılıkta kendine özgü bir yer edindi.
Dolayısıyla LIFE'ın yeni döneminde alışılmış, durağan bir belgesel albümünden daha farklı bir görsel anlatım bekleniyor.
Turley de zaten eski LIFE sayılarını incelerken kendisini en fazla etkileyen özelliğin, bir sonraki sayfada neyle karşılaşacağını bilememek olduğunu söylüyor.
Yeni LIFE için kullandığı tanım ise oldukça açıklayıcı:
"Dünyada insan olmanın ne anlama geldiğine dair adeta kaleydoskopik (çiçek dürbünü) bir bakış sunacağız."
Yani derginin sayfalarında birbiriyle aynı görsel ritim değil, çeşitlilik, sürpriz ve zaman zaman bilinçli bir karmaşa olacak.
Bir başka önemli tercih de güncellik meselesinde.
LIFE, haftalık ya da aylık haber dergisi olmak istemiyor.
Bugün satın aldığınız bir sayının beş yıl sonra da sehpanızın üzerinde durabilmesini, içeriğinin ve fotoğraflarının değerini korumasını hedefliyor.
Bu nedenle dergi, yalnızca okunup kaldırılacak bir yayın değil, saklanacak bir koleksiyon ürünü olarak tasarlanıyor.
PLAK SATIŞLARINDAN DERGİYE UZANAN DEĞİŞİM
Bu noktada müzik dünyasında yaşanan dönüşümü hatırlamak gerekiyor.
Bugün müzik tüketiminin yüzde 90'ı Spotify veya Apple Music gibi dijital platformlar üzerinden gerçekleşiyor.
Buna karşılık plak satışları son yıllarda rekorlar kırıyor.
İnsanlar müziğe saniyeler içinde ulaşabildikleri hâlde plak satın alıyor, pikap kullanıyor ve koleksiyon yapıyor.
Çünkü mesele artık yalnızca müziği dinlemek değil.
Plağın kapağına dokunmak, onu elinize almak, koleksiyonunuzda saklamak da deneyimin bir parçası.
Basılı dergilerde........
