menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Jeopolitik ve distopya arasında

89 0
01.06.2026

ABD ve İsrâil, İran’da büyük bir sıkışmışlık yaşıyor. Savaşı tam bir fiyasko ile kilitlediler. Açıkça ifâde etmek gerekirse yüzlerine gözlerine bulaştırdılar. 40 günlük muharebelerden sonra ilân edilen ateşkes başka bir çıkmaz doğurdu. Trump’ın saat be saat değişen, tutarsızlık kavramına zirve yaptıran açıklamaları bu kilitlenmenin en bâriz ispatı olarak değerlendirilebilir.

Savaşı başlatırken dünyâya ilân ettikleri gâyelerinin hiçbirini elde edemediler. Uzun zamandır meşrûiyeti sorgulanan İran rejimi her zamân olduğundan daha fazla bir sosyal destek kazandı. Yâni ,bırakalım rejimi devirmeyi, onu yıpratmayı bile başaramadılar. Hamaney ve Laricânî gibi çok sayıda İranlı devlet adamını öldürmeleri , ağır bombardımanlarla memleket içinde yol açtıkları ağır tahribat, tahmin edilenin aksine İran halkının rejim etrâfında biraz daha kenetlenmesine sebep oldu.

İran’ın nükleer tesislerinin savaşta hasar aldığını kestirebiliyoruz.. Ama bunlar programın ,arzu edildiği üzere berhava olmasına kâfi gelmedi.ABD Özel Birliklerinin , İran’ın elindeki uranyumu ele geçirmek için yaptıkları baskın operasyon ise tam bir rezâletle neticelendi. İran kısa zamân zarfında bu hasarları gidererek nükleer programını devâm ettirmek imkânına sâhip görünüyor.

On senelerdir bu savaşa hazırlandığı belli olan İran’ın füze kapasitesinin de beklenenin aksine çok yüksek olduğu anlaşıldı. Açıklamalar, İran’ın 40 Gün Savaşı’nda, kapasitesinin yarısını bile kullanmadığına işâret ediyor. Ateşkes esnâsında eksiklerini telâfi etmiş olduğu dikkate alınırsa , savaşın yeniden patlaması hâlinde ABD ve İsrâil’in karşısına tam kapasite ile çıkacağı tahmin edilebilir. Ayrıca hedefleri tutturmak husûsunda azımsanmayacak bir tecrübe kazanmış olduklarını; eğer savaş tekrar ederse isâbet oranlarının daha da yükseleceğini tahmin etmek zor olmasa gerekir.

Yukarıda işâret edilen hususlara mukâbil, İsrâil ve ABD’de vaziyet hayli farklı. Her ne kadar karartma yapsalar da 40 günlük savaşta İsrâil’in çok ağır bir tahribat yaşamış olduğunu hissedebiliyoruz. Buna ilâveten kapasitesinde büyük bir kayıp var ve ağır bir mâlî külfet yükleyen bu kayıpların kısa bir zaman zarfında kapatılmasının çok zor olduğu ifâde ediliyor. Benzer şeyleri ABD için de tekrarlamaya........

© Yeni Şafak