menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

“Acz ve fakr” yolu

9 0
10.03.2026

Oysa uzun yaşamak insanın iradesi dışında olup ölümü engelleyemez. Kaderini tayin edemez, hatta hastalığı bile kendi kontrolü altına alamaz. Küllî kudret Allah’a aittir. İnsan ancak cüz’î bir kudrete sahip olabilir. 

Said Nursî Hazretleri, “insanın bir cihetle bir kıl kadar bir ihtiyarı, zerre kadar bir iktidarı, şua kadar bir hayatı, dakika kadar bir ömrü, cüz’î bir cüz kadar mevcudiyeti varsa da, diğer cihetle hadsiz bir acz ve fakrı da vardır. Kadir-i Mutlak ve Ganiyy-i Mutlakın tecelliyatına geniş bir ma’kes olur.”1 demiş.

İnsan aczini fark ederse onun için büyük bir kâr olur, Allah’a dua ile iltica eder, ubudiyet bilincine sahip olur. İnsanın fakir olma ciheti yemek ister, ilgi ister, sevgi ister, uzun yaşamak ister, mutluluk ister. İster, ister, ister... Fakat imkânı sınırlıdır, fakir yaratılmıştır. “İnsanın fakrı hadsiz, ihtiyacı nihayetsizdir.” 2, Meselâ: Acziyle Rezzak olan Allah’a muhtaç olduğunu anlar. Nimetin gerçek sahibini tanır. Fakirliği ona “rububiyetin (İlâhî terbiye ve nimet verme) aynasıdır” der.

Demek ki “insanın en mühim istinat noktası acz, en mühim istimdat noktası fakrıdır.” İnsan aciz olduğu için Allah’a dayanır. Fakir olduğu cihetle de Allah’tan ister. Risale-i Nur’da insanı Allah’a ulaştıran dört esastan ikisi “acz ve  fakr”dır. İnsanın değeri aczini bilmesinden ve fakrını itiraf etmesinden gelir. “Acz ve fakr” insanı tevazuya zorlar. Bu yüzden insan kullukla meleklerden üstün olabilir. İnsanın “eşref-i mahlûk” (yaratılmışların en şereflisi) kabul edilmesinin temel gerekçesi ise diğer varlıklardan farklı olarak düşünebilme, muhakeme etme ve sorumluluk alma yeteneğine sahip olmasıdır. Yeryüzünü imar etme, adalet sağlama ve emanet şuuruyla hareket etme görevi insana vermekle insan üstün kılınmıştır. 

Kısaca, insanın akıl, irade, sorumluluk ve ma-nevî potansiyel açısından diğer varlıklardan üstün özelliklerle yaratılmış olması, “eşref-i mahlûk” olarak nitelenmesinin temel sebebidir. İnsan akıl ve irade sahibi olduğu hâlde, sadece şehvet, menfaat ve ego ile yaşarsa, aklını ve vicdanını kullanmazsa, hayvandan daha aşağı bir seviyeye düşebilir.

Kur’ân-ı Kerîm’de mealen,“Onlar hayvanlar gibidir, hatta daha şaşkındırlar.”3 buyurulur. İnsanı yücelten şey iman, vicdan ve ahlâktır. Bunlar kaybolunca insan zulmeder, merhametsizleşir, adaleti çiğner, hak tanımaz olur.

Cenab-ı Allah, “Biz emaneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik. Onu yüklenmeye yanaşmadılar. Ondan korktular. Onu insan yüklendi. O’ (emanetin hakkını gözetmezse) çok zalim ve çok cahildir.…” 4, 

Keza, “Biz insanı en güzel biçimde yarattık. Sonra onu aşağıların aşağısına çevirdik. Ancak iman edip salih amel işleyenler müstesna…” 5, Yani insan ya “ahsen-i takvim” (en yüksek mertebe) ya da “esfel-i sâfilîn” (en düşük mertebe) arasında kendi tercihiyle yol alır. Çünkü insana verilen akıl ve irade, ya cennete yükselten bir merdiven, ya da cehenneme düşüren bir uçurumdur. Demek ki, en kısa ve güvenli yol, “acz ve fakr” yoludur. Vesselâm.

1- Mesnevî-i Nuriye, s. 241.

Bir vedânın hazin öyküsü

“Hakikî ömrünü, bulunduğun gün bil”

Memo ile Sero’nun serencamı

Avrupa'nın meşhur feylesofu Prens Bismark diyor ki

Ramazan-ı Şerif'in gecelerinde ibadetin fazileti

“İspat edemediğim bir konuyu yazmam ve söylemem”

İttihad-ı İslâm ne zaman olacak?

Bediüzzaman ile Ulu Camii hatırası

Ramazanda evrad ve ilmî derslerle meşguliyet

Mecburî yön, hukuk olsun

Veysel Karanî’nin üç şahsiyeti

Kur’ân’da bahsedilen kule

“İç cephe tahkimi” demokrasi ve adâletle olur

Asr-ı Saadetten günümüze

Kör dövüşünden bölgesel felâkete: İran kıskacında yeni oyun

Üçüncü kul huvallahu ehad’de eller kulağa...

Trafik İhtisas Mahkemesi şart

Korkma, ben de Beyazıt’tanım!

Ümit üzerine kurulan kalpler

Trump’ın yalanı çöktü

Denizli Buldan'da 5,1 büyüklüğünde deprem

THY, AJet, Pegasus ve SunExpress'in Orta Doğu'daki bazı ülkelere uçuşları ertelendi

Suudi Arabistan'da yerleşim alanına mühimmat düştü: 2 ölü, 12 yaralı

ABD-İsrail saldırıları sonucu İsfahan’da bir radyasyon tesisinde ciddi hasar oluştu

ABD, Doğu Pasifik'te uyuşturucu taşıdığı iddia edilen tekneyi vurdu: 6 kişi öldürüldü

İran saldırılarını bitirme kararını Netanyahu’yla görüşüp kendisi verecek

Yeni liderin seçilmesiyle İsrail ve ABD üslerine art arda saldırı düzenledi

ABD-İsrail'in İran'a saldırıları Irak'ta petrol üretimini yüzde 60 düşürdü

Zalimlerin oyunlarının parçası olmayalım

Ali Hamaney'in oğlu Mücteba Hamaney, İran'ın yeni lideri oldu

Kendime zor sorular: Ben kimim? Hangisiyim?

Kaynaklar faize ve israfa gidiyor

Türkiye İsrail’in karşısında dursun

Türkiye’nin siyasî akla ihtiyacı var

ABD/İsrail’in İran saldırılarının Çin için anlamı-2

“Bizden onay almazsa uzun süre görevde kalamayacak"

ABD-İsrail çetesi İran'ın petrol depolarına da saldırdı: Gökyüzünü kara dumanlar kapladı, kül yağdı


© Yeni Asya