Son aylarda Karadeniz’de ticari gemilerin hedef alınması, limanların vurulması, insansız hava ve deniz araçlarının ticaret rotalarında daha fazla görülmesi ve denizcilerin can güvenliğinin tartışılır hâle gelmesi, münferit hadiseler olarak okunursa meselenin özü kaçırılır.

Çünkü burada artık tek tek gemilerin güvenliği değil, Karadeniz’de ticaretin güvenliği tartışılmakta.

Daha açık söyleyelim; ticaret gemilerinin savaşın dışında kalacağı yönündeki eski varsayım giderek aşınıyor. Sivil deniz taşımacılığı ile savaş alanı arasındaki çizgi belirsizleşiyor. Geminin bayrağı, taşıdığı yük veya rotası, onu tek başına güvenli bir alanda tutmaya yetmeyebiliyor.

Bu değişimin anlamı yalnızca askerî değildir. Karadeniz’deki güvenlik açığı, denizcilik sektöründen sigortaya, navlundan enerji ve gıda fiyatlarına kadar uzanan bir ekonomik zinciri doğrudan etkileyebilir. Hürmüz krizi ile de şahitlik ettiğimiz gibi deniz ticareti, haritada görünen bir rota olmaktan çok daha fazlası, âdeta ülkelerin ekonomik güvenliğini taşıyan damarlardan biri. Karadeniz ise bu damarların en kritik kavşaklarından.

Tahıldan petrole, enerji nakil hatlarından bölgesel ticarete kadar uzanan bu hat üzerinde yaşanan her güvenlik sorunu, savaşın taraflarını aşarak uluslararası ticaret sistemine sirayet ediyor. Bu nedenle Karadeniz’de bugün yaşananları yalnızca Rusya-Ukrayna savaşının yeni bir safhası olarak okumak eksik kalır.

Bunun en net göstergelerinden biri de sigorta piyasası. Uluslararası denizcilik sigortasında Karadeniz’deki yüksek risk alanının genişlemesi, diplomatik açıklamalardan daha somut bir uyarı. Zira deniz sigorta piyasası sloganlarla değil, riskin maliyetiyle hareket eder.

Piyasanın verdiği mesaj uzun zamandır netleşmiş durumda ve Karadeniz’de güvenliğin........

© Türkiye