İçinde bulunduğumuz yılın başından buyana farklı anket şirketleri tarafından yapılan seçmen eğilim araştırmalarında, geçmiş dönemlerde rastlanmayan bir durum ortaya çıkmıştır.

Çok partili seçim sistemine geçtiğimizden buyana 1950-2023 yıllarında yapılan milletvekili genel seçimlerine katılım oranı, yıllara göre dalgalanmalar gösterse de genel olarak yaklaşık � cıvarında seyretmiştir.[] Seçimlere hiçbir zaman katılmayanlar %5 dolayında olup, geriye kalan ’u ise kararsızlar oluşturur.

Ekonomik ve sosyal problemlerin ağırlaşarak sürdüğü Türkiye’de yapılan seçim anketlerinde ortaya ilginç sonuçlar çıkmaktadır.

Asal Araştırma tarafından yapılan, “Türkiye Siyasi Gündem Ocak 2026 Araştırması” adlı araştırma, “kararsız seçmen” oranıyla dikkat çekmektedir.

26 ilde 16-24 Ocak 2026 tarihleri arasında önceden hazırlanmış soru formuna bağlı olarak 18 yaş ve üzeri toplamda 2 bin kişiyle yapılan araştırmada, “kararsızlar ve oy kullanmam” diyenlerin oranı yüzde 33,4 olarak bulunmuştur. (Şekil-1)

Kararsızlar dağıtılmadan önce CHP’nin yüzde 23,2 ve AKP ise 21,4 olduğu görülmektedir. 

Kararsızlar dağıtıldıktan sonra ise CHP 34,8 ve AKP yüzde 32,1 olarak ölçülmektedir.

AKP’nin ittifak ortağı MHP’nin yüzde 7 ile baraj sınırında kalması dikkatleri çeken bir başka veridir. DEM yüzde 8,4 ve İYİ Parti yüzde 4,9 ve Zafer Partisi yüzde 3,3 oranıyla ankette yer almıştır. Partiler tarafından seçim sonuçları kamuoyuna aktarılırken doğal olarak parti propagandası ön plandadır. Örneğin 14 Mayıs 2023 Milletvekili Seçim sonuçları ile 31 Mart 2024 Belediye Başkanlığı seçim sonuçları karşılaştırılır.[]

Tablodaki sonuçlar Belediye Başkanlığı seçimlerinde Millet İttifakı içindeki MHP’nin oylarının AKP’ye kaydığı, DEM’in oylarının bazı büyük kentlerde CHP’ni desteklediği (kent uzlaşısı) görülmektedir. (Tablo-1)

Ancak milletvekili seçimleriyle belediye başkanlığı seçimlerini karşılaştırmak yanıltıcıdır. Çünkü başkan adaylarının kişilikleri özellikle küçük nüfuslu kentlerde oy kaymalarını etkileyen baskın bir rol oynar. Milletvekili seçimleri ile il genel meclisi seçimlerinde adaya değil, partiye oy verildiğinden karşılaştırmak daha makul görülür.[] (Tablo-2)

Bu sonuçlara bakılınca; AKP ve CHP’nin oy oranlarında küçük düşmelere karşın MHP’nin il genel meclislerindeki temsil oranını büyütmek için İYİP ve Zafer Partisinden oy kaydığı görülebilir.

Yukarıdaki Şekil-1’de görülen Asal araştırmasının kararsızlar dağıtılmadan önceki verilerini, 14 Mayıs 2023 Milletvekili seçim sonuçları ile karşılaştırırsak, partilerin son iki yıl içindeki durumlarını daha açık görebiliriz. (Tablo-3)

Durum değerlendirmesi:

AKP açısından: İktidar partisi AKP, serbest piyasa ekonomisinin bütün dünyada genel kabul gören kurallarına tamamen ters, “nas” gibi çağ dışı dinî söylemlere bağladığı ekonomi yönetimi ile yandaş seçmen kitlesinden yeni bir zengin sınıf yaratırken, gelir dağılımı hızla bozulmuş, ülkenin dış borç yükü 550 milyar dolar seviyelerine, yıllık enflasyon ise bütün söylenenlerin aksine dünyadaki en yüksek ilk 5 ülke arasına yerleşmiş; milyonlarca emekli, küçük esnaf, kırsal alandaki üreticiler, çiftçiler açlık sınırındaki gelirleriyle yaşamaya mahkûm edilmiştir. Bu ekonomik sıkıntı kentlerde ahlaki çöküntüye sebep olmakta gasp, hırsızlık, cinayet vb adi suçlarda ve çeteleşmedeki artış yaşam güvenliğini azaltmakta, adaletin benzer suçlar için verdiği çelişkili kararlar, haksız gözaltı ve tutuklamalar adalete olan güveni sarsmaktadır. Bütün bu ekonomik kriz ve adalet yoksunluğu etkisine ek olarak Millet İttifakı partilerinin (AKP, MHP, Hüdapar) başlattığı “yeni PKK açılımı,........

© Turkish Forum