Yasak bir şeyi bilmeden yapmak -her zaman değilse bile- bazı durumlarda kurtarıcı olabilir. Kişi “bilmiyordum, şayet bilseydim yapmazdım” dediğinde, kendisine “tamam, bu defa sana bir ceza yok, ama bundan sonra yapma” denilebilir. Ancak bu kişi bile bile ve tekrar be-tekrar aynı hatayı yapıyorsa artık kendisine müsamaha ile bakılmaz, cezası neyse verilir.

Ebu Azze isimli şairin durumu buna tipik bir misaldir. Kendisi Bedir esirlerinden olup maddî imkânı olmadığından, "Müslümanların aleyhinde bulunmamak" şartıyla bedel alınmadan salıverilmiştir. Ancak Uhud Savaşı'nın hemen peşinde yapılan "Hamrau'l-Esed" seferinde tekrar ele geçirilir. Affedilmesi için yalvarır. Rasulullah, "Mü'min aynı delikten iki defa sokulmaz",[1] "Muhammed'i iki defa aldattım dedirtmem" diyerek Ebu Azze'yi ölümle cezalandırır.[2]

Bediüzzaman, “Zarara bilerek razı olana merhamet edilmez” manasını zaman zaman eserlerinde kullanmıştır. Mesela bu düstura şöyle dikkat çeker:

“Usûl-ü şeriatın kaide-i mühimmesindendir: اَلرَّاضِى بِالضَّرَرِ لاَ يُنْظَرُ لَهُ Yani: "Bilerek zarara razı olana şefkat edip lehinde........

© Risale Haber