Orta Doğu Savaşı hakkında bilmek istediğiniz her şey

Hafta boyunca Trump’a kulak verip ateşkes/barış görüşmelerinin başladığına kendini inandıran global fonlar, Cuma günü itibarıyla umutlarını yitirip tüm riskli varlıklara satışa geçtiler. Gerçekten de, bu savaşın 1-2 aydan önce biteceğine dair hiçbir işaret yok. Trump iç baskıya dayanamayarak zafer ilan eder ve çekip gider. Ama bu savaşı bitirmez; çünkü hem İran hem de İsrail “zafere” yakın olduklarını düşünüyor. Gözlerinizi kapatıp düşünün: İran galibiyetinden o denli emin ki, Hürmüz Boğazı’nın egemenlik hakkını ve savaş tazminatı istiyor. İsrail’in resmi hedefi yalnız İran’ı birbiriyle didişen devletçiklere bölmekle kalmıyor, Lübnan ve belki de ardından Suriye’den gelebileceğini sezdiği tehditleri de ortadan kaldırmaya çalışıyor. Bu ortamda barış hangi ortaklaşmalar üzerine inşa edilebilir ki?

Bırakın barışı, Marco Rubio inkâr etse de, Pentagon’un Körfez Bölgesi’ne yolladığı 10 bine yakın deniz piyadesinin Karg Adası ya da Hürmüz Boğazı’na daha yakın bazı adacıkları işgalde kullanılması da mümkün. Bu, savaşın daha da tırmanması anlamını taşır. ABD bu adaları kolaylıkla işgal eder, ama anakaradan gelecek füze ve SİHA saldırılarına karşı koruyamaz, çok can kaybeder. Tepki olarak, Hürmüz Boğazı’nı tamamen seyrüsefere kapatıp İran adına petrol taşıyan tankerlere el koyması dahi bir olasılık.

Yine de savaş bir noktada biter. Reuters’e göre, İran füze-SİHA stokunun en az üçte birini harcadı; İsrail’den resmi veri olmasa da ABD’de bile Patriot kıtlığı başlıyor. Cephane bitince, savaş da biter.

Uzayan savaşın dünya ekonomisine etkisi

Diyelim ki savaş 1,5 ay daha sürdü; dünya ekonomisine zararı ne olabilir? Girişte yazdığımız gibi oldukça iyi huylu bir görünüm arz eden OECD’nin temel değil, kötü senaryosunu baz aldık:

“Enerji fiyatlarında ilave bir sıçrama, büyüme ve enflasyonu önemli ölçüde olumsuz etkiler.

Piyasa beklentileri, enerji fiyatlarında kademeli bir düşüşe işaret etmekte olup mevcut projeksiyonların temelini bu varsayım oluşturmaktadır. Ancak, Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sevkiyatlarda uzun süreli bir aksama ya da petrol ve gaz tesislerinin kalıcı şekilde kapanması, çok daha olumsuz sonuçlara yol açabilir. Rapordaki simülasyonlar, petrol ve gaz fiyatlarının baz senaryonun belirgin şekilde üzerine çıkarak ilk yıl yaklaşık dörtte bir oranında artması ve sonrasında yüksek seviyelerde kalmasıyla birlikte küresel finansal koşulların da sıkılaştığı bir senaryoyu incelemektedir.

Bu durumda, küresel GSYH ikinci yıl itibarıyla yaklaşık %0,5 daha düşük olabilirken, tüketici fiyatları ilk yılda yaklaşık 0,7 yüzde puan ve ikinci yılda 0,9 yüzde puan daha yüksek gerçekleşebilir”.

Temel senaryoyu da bilgi olarak aktarayım:

“Küresel büyüme çatışma öncesinde dirençli kalmıştı, ancak yükselen enerji fiyatları ve artan........

© Para Analiz