Roma İmparatorluğu yıkıldıktan sonra Avrupa kültürel ve ekonomik açıdan neredeyse 700 yıl “Karanlık Çağ” yaşadı, ancak 13. yüzyıla doğru medeniyet adına cılız mumların ışığı görüldü uzaydan. Tabii, Roma bir günde yıkılmadı, medeniyet de ertesi gün cenaze arabasına binmedi. O tarih günlerin değil, yılların da hikâyesi. Benim Körfez Krizi tanımını tercih ettiğim İran Savaşı da Erdoğan’ın yıllar süren akıl dışı ve rant edinme odaklı politikalarından dolayı çürüyen fakat Mehmet Şimşek ve TCMB’nin gayreti ile zar-zor su yüzünde tutunan gemiyi kayalıklara gönderdi.

Nisan’ın son günleri ve 4 Mayıs Pazartesi günü yayınlanan veriler içimde öyle mide bulandırıcı bir his bıraktı ki, elimi dirseğime kadar gırtlağıma sokup self-kusma yaptım. “Bir veri trend oluşturmaz” derler, doğrudur, ama ekonomideki hasar Körfez Krizi’nden kaynaklanmışsa, boşuna Trump’tan gelen iyimser açıklamalara aldanmayın, Hürmüz Boğazı uzun süre kapalı kalacak, açıldığında da enerji fiyatları en az bir yıl savaş öncesi düşük seviyelere dönmeyecek.

Niye Nisan-Mayıs verilerinin geleceğin karanlığına ışık tuttuğunu anlatmak için öncelikle Körfez Krizi hakkında görüşlerimi paylaşıp, bunları ekonominin Karanlık Çağlar’a döndüğü tahminini desteklemek için kullanacağım.

Bakın, yarın ABD-İran ateşkes imzalasa ve Hürmüz Boğazı’ndan seyrüsefer hiçbir kısıtlamaya tabi olmadan başlasa dahi, dünyanın içine girdiği enerji darboğazı aylarca bitmez. Bakalım FT’den Michael Moore ne yazmış:

“Traderlar, küresel stokların kritik seviyelerin altına düşmesi halinde fiyatların çok daha sert yükselebileceği uyarısında bulunurken, bazıları böyle bir “kırılma noktasına” yalnızca birkaç hafta kaldığını öngörüyor.

Goldman Sachs’a göre küresel petrol stokları son sekiz yılın en düşük seviyelerine yaklaşmış durumda. Banka ayrıca, dünya genelinde benzin, dizel ve jet yakıtı gibi rafine ürünlerde yalnızca 45 günlük arz kaldığını belirtirken, özellikle Asya ve Afrika’daki düşüşlerin dikkat çekici boyutlara ulaştığını kaydetti.

Morgan Stanley’e göre galon başına ortalama akaryakıt fiyatlarının 4,50 dolara yaklaşmasına rağmen ABD’li sürücüler tüketimlerini henüz kayda değer ölçüde kısmış değil. Banka, dünyada tüketilen her 11 varil petrolden birinin Amerikalı sürücüler tarafından kullanıldığını hesaplıyor ve ABD stoklarının Ağustos ayı sonuna kadar 200 milyon varilin altına düşebileceğini öngörüyor. Bu miktar yaklaşık bir haftalık talebe karşılık geliyor.

Uzmanlar, ABD stoklarında yaşanacak sert bir düşüşün küresel çapta daha büyük bir paniği tetikleyebileceğini belirtiyor. “Krizin en kötü kısmı henüz önümüzde,” değerlendirmesi yapıldı”.

Mesajı aldınız herhalde. Arz kısıtlı, talep hâlâ göreceli canlı, sonuç Brent fiyatının daha da artması. Bir başka FT haberinde Mayıs........

© Para Analiz