Cumhuriyetin en önemli erdemlerinden biri hep ileri gitmektir.

Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra ekonomik olarak tükenmiş, yoksul, okuma yazma oranı erkeklerde yüzde 7, kadınlarda binde 4 olan bir ulusu ayağa kaldırmak, bir sistem kurmak, insanlarını okur yazar hale getirmek, meslek öğretmek, üretmeyi öğrenmek, toplumu aşırı yoksulluktan asgari bir zenginlikte yaşayabilir hale getirmek Cumhuriyet’in ilk hedefleriydi.

Yüzde yüz başarılı olmasını zaten kimse beklemiyordu.

Ancak büyük mesafe katedildi. İzmir İktisat Kongresi kararlarıyla iskeleti oluşturulan ekonomi politikaları sayesinde fabrikalar kuruldu, ülke demir ağlarla örüldü, en önemlisi de eğitim kurumları oluşturuldu.

Neticede eğitimli, üreten bireyler kendilerinden önceki nesilden daha iyi bir hayat yaşamaya başladı.

Ben bunu kendi ailem üzerinden de tarif ediyorum.

Ali Rıza Dedem, Sovyetler Birliği’nden kaçıp geldiğinde Latin alfabesini dahi bilmiyordu.

Dedelerinin mezarlarını başka bir ülkede bırakıp kaçarak geldikleri genç cumhuriyetin sunduğu imkanlarla sıfırdan bir hayat kurdular.

İlk gençliklerinde gittikleri asker ocağında okuma yazma öğrendiler.

Bir kasaba kurdular. Çiftçilik yaptılar. Ürettiler, ticareti öğrendiler.

Ancak hayatlarındaki en büyük kırılma, yaşadıkları küçük Anadolu kasabasına bir eğitim kurumunun açılmasıyla başladı.

1939’da eğitmen kursu olarak yola çıkan eğitim kurumu, 17 Nisan 1940’ta resmen Cilavuz Köy Enstitüsü olmuştu ve önlerinde yeni bir ufuk açmıştı.

Köy........

© Nefes