İnsanlık tarihi büyük ölçüde kaynak kavgasının tarihidir.

Toprak için savaşlar çıktı. Altın için kıtalar işgal edildi. Petrol için hükümetler devrildi. Şimdi ise veri için görünmez bir mücadele yaşanıyor. Tarihçi ve düşünür Jared Diamond, meşhur eserinde dünyanın kaderini “Tüfek, Mikrop ve Çelik” üzerinden okumuştu. Bugün o başlığa yeni bir kelime eklemek gerekiyor: Veri.

Çünkü modern dünyanın en büyük gücü artık fabrikalar ya da ordular kadar dijital ağlardan geliyor.

On altıncı ve on yedinci yüzyılda Avrupa limanlarından çıkan gemiler yeni çağın kapısını açtı. Hollanda Doğu Hindistan Şirketi ve İngiliz Doğu Hindistan Şirketi gibi yapılar ticaret görüntüsü altında yarı devlet gibi hareket etti. Kendi orduları vardı. Kendi hapishaneleri vardı. Vergi topluyor, liman işgal ediyor, halkları aç bırakıyordu. Hindistan’dan taşınan baharat ve pamuk Avrupa’yı zenginleştirirken Bengal’de milyonlar açlığa sürüklendi. Afrika’dan taşınan insan emeği Atlantik ekonomisinin temelini oluşturdu. Sömürü bu dönemde kaba ve çıplaktı. İnsan zincirle taşınıyordu. Şehirler top ateşiyle düşüyordu. Güç, tüfeğin namlusunda görünüyordu.

Ardından sanayi devrimi geldi. Buhar makineleri çalıştıkça sömürünün ölçeği büyüdü. Artık mesele baharat değildi.........

© Milat