Köylerde hayvan boğazlanırken bir an önce omuriliğin bulunup kesilme şeklinde kesim anlatılırdı. Bir an evvel eğer omuriliğe ulaşılamazsa hayvanın murdar olacağı söylenirdi. Bu zamana kadar kurban bayramlarında veya özelde bir çok kurban boğazlamış birisi olarak ilk olarak helal kurban kesim eğitimine katıldığımda en büyük yanlışı hayvanın kanı boşalmadan omuriliği keserek yapmış olduğumuzu anladım. Halbuki tek hamlede; şah damarları (evdac), yemek borusu (meri) ve nefes borusu (halkum) kapsayacak şekilde kesim yayılması gerekiyor imiş. Hayvan can çekişirken omurilik kesilirse; kalbin beyne sinyali gitmeyeceği, kanın vücutta kalacağı için yasakmış ve hayvan iyice cansızlaştıktan sonra omuriliğin kesilmesi gerekiyor imiş. Ülkemizde elektro şok ile kesim yapılmamaktı ve kırmızı et hayvanları tek tek kesilmektedir.

Helal üretimi fıkhi bir check-list’e indirgemek, inancın özündeki bütünlüğü ıskalamak demektir. Çünkü Kur’an-ı Kerim’in bizlere sunduğu formül nettir: Gıdanın sadece "Helal" olması yetmez; onun aynı zamanda "Tayyib", yani temiz, saf, fıtrata uygun ve nitelikli olması gerekir.

Tayyib zincirinin ilk ve en hayati halkası, hayvanın henüz hayattayken sahip olduğu haklardır. Daracık kafeslerde, gün ışığı görmeden, kendi dışkısıyla temas ederek yaşayan tavukların fıtratı bozulmaktadır. Sofraya gelen piliçlerin (ferik) hızlı bir şekilde hedeflenen kiloya ulaşmaları için 24 saat ışık açık bırakılarak sürekli yemeye zorlanmaları, 40-45 gün içinde kesilmesi yerine dinlenmesine ve doğal ritminde büyümesine izin verilmelidir. Hayvan direncini korumak için kullanılan antibiyotikler 3’cü haftadan itibaren kesilmelidir. Çiftliklerde metrekare başına düşen hayvan sayısının strese neden olmayacak miktarlarda ayarlanması biyokimyasal olarak değerlerin uygunluğu açısından önem arz etmektedir. Hayvan yeminde bulamaç (ölmüş veya bozulmuş tavuk), kan unu ve kemik unu gibi maddeler kullanılmamalı, tamamen bitkisel ve temiz yemler tercih edilmelidir. Hayvanlar çiftlikten kesim haneye taşınırken stressiz bir ortamda aşırı sıcağa karşı korumalı bir ortamda taşınmalıdır. Kesim sırasında kullanılan elektro-şok hayvanı sersemletmeli, öldürmemelidir. Elle kesim tercih edilme ve her defasında kasaplar Bismillah, Allah-u Ekber demelidir. Mekanik kesim tercih ediliyorsa, makine başlatılırken besmele çekilmeli ve her bir hayvanın tek tek bıçakla kesildiğinin takip edilmesi gerekir. Kanın tam tahliyesi için arkta 3-5 dakika bekletilmelidir.

Yolum öncesi, yolumu kolaylaştırmak için kullanılan suyun sıcaklığı 54°C’yi geçmemelidir. Tayyib kavramına uygunluk açısından hava soğutmalı kuru yolum tekniği tercih edilmesi öncelenmelidir. Kesimhanedeki temiz ve kirli kesin çizgilerle ayrılmalı ve bulaşmaya karşı önlemler alınmalıdır. Fabrikadan tezgâha gelene kadar soğuk zincir (-4, -18) ortamında taşınmalı zincir........

© Milat