‘FON’culuk oyunu
Küçükken sokak aralarında top oynarken en büyük korkumuz topun kontrolden çıkarak komşunun camını kırmasıydı. Şimdi bu oyun farklı boyutta oynandı. İktidar yakınlarının çocukları, fonculuk oynarken Türkiye’nin finansal sisteminin camlarını kırdılar.
Borsamızda bazı şirketlerimizin ulaştığı en yüksek değerlere bir bakalım:
Destek Finans 1 trilyon 320 milyar liraydı
Kiler Holding 1 trilyon 50 milyar liraydı
Hedef Holding 980 milyar liraydı
Katılımevim 475 milyar liraydı
Odine Teknoloji 365 milyar liraydı
Özata Denizcilik 350 milyar liraydı
Tera Yatırım 277 milyar liraydı
Selçuk Ecza Deposu 245 milyar liraydı
Margün Enerji 200 milyar liraydı
Pasifik Lojistik 178 milyar liraydı
Tera Finansal Yatırım Holding 135 milyar liraydı
Işıklar Holding 125 milyar liraydı
Lider Turizm 124 milyar liraydı
Birleşim Grup Enerji 108 milyar liraydı
Gündoğdu Gıda 105 milyar liraydı
Tera Yatırım Holding 100 milyar liraydı
Ufuk Yatırım 99 milyar liraydı
Peker GYO 87 milyar liraydı
Kontrolmatik 71 milyar liraydı
Anel Elektrik 58 milyar liraydı
Altınkılıç Gıda 58 milyar liraydı.
Şimdi erken çökenlerden sadece birine bakalım. Hedef Holding, 980 milyar lira piyasa değerini görmüş ama şimdi 58 milyar liradan alıcısı yok. Çünkü Hedef Holding’in 2 yıl önceki fiyatı sadece 6 milyar lira seviyelerindeymiş.
Size 21 şirket verdim. Bunların toplam piyasa değerinin zirvesi 6,5 trilyon liraya gelmiş.
Düşünün, 6,5 trilyon liralık kağıt üstünde varlık ile borçlanıyorsunuz veya para topluyorsunuz.
Çok detaya girmeyip genel duruma bakalım.
Herkes hisse senedi fonlarındaki varlık riski olan yaklaşık 20 milyar doları konuşuyor. Oysa bu minimum hisse riskidir.
Şöyle düşünün: Elinizde 700 milyar liralık hisse fonu var ama siz bu fon için para fonlarından da para almışsınız. Sadece geçen hafta Merkez Bankası’nın ek limitli fonlamasında 150 milyar yetmedi ve bir 150 milyar lira daha verildi.
Geçen hafta Merkez Bankası tarafından yapılan ek fonlama 300 milyar lira oldu (Yani 6 milyar dolar).
Olayın çıktığı gün en basit maliyetin 20-30 milyar dolar arası olacağını tahmin etmiştim. Tabii ki bu ilk zarar tablosu.
Faiz piyasasının ne olacağına henüz kimse bakmadı bile. Dövize de en sonunda bakarız.
Eskiden borsa konusunda........
