Oradaydım: 17 yıl sonra Bilge Köyü katliamını anlattı
Bilge Köyü katliamı, yıllar sonra Emin Alper’in “Kurtuluş” filmiyle yeniden gündemde. Film uluslararası alanda övgü toplarken, devletin rolünü yeterince görünür kılmadığı ve şiddeti temsil etme biçimi nedeniyle Türkiye’de tartışma yarattı.
Mardin’in Bilge Köyü, 4 Mayıs 2009’da büyük bir katliama şahit oldu. O gün, çoluk çocuk demeden 44 kişi öldürüldü. Adeta toprak kanla yıkandı. Katliam, o dönem devletin 1985 sonrası PKK ile mücadele kapsamında hayata geçirdiği koruculuk sistemini ve güvenlik politikalarını tartışmaya açtı. Uzunca yıllar konuşulmayan bu katliam bir filmle yeniden gün yüzüne çıktı.
76. Berlin Uluslararası Film Festivali’nde (Berlinale) prestijli Gümüş Ayı Jüri Büyük Ödülü’nü kazanan Kurtuluş filmi, Türkiye’de olumlu olumsuz bazı eleştirilere sebep oldu.
Yönetmen Emin Alper’in mekân kullanımı, karakterler aracılığıyla yarattığı gerilim ve trajediyi aktarma biçimi övgü topladı. Katliamın karmaşık sosyal ilişkilerini ve motivasyonlarını tek bir nedene indirmeden yansıtması beğenildi. Ancak “katliamda devletin doğrudan veya dolaylı rolünü yeterince vurgulamıyor, koruculuk sistemi ve jandarmanın olaydaki olası rolü belirsiz bırakılmış, otoriterleşme ve şiddet Kürt karakterler üzerinden gösteriliyor” gibi eleştiriler de aldı.
Peki, Bilge Köyü’nde aslında ne yaşandı? Neden iki korucu köyü birbirine düşman kesildi? Kadınların ve çocukların dahi öldürülmesine yol açan bu vahşet, sadece gözü dönmüş bir sapkınlıkla açıklanabilir miydi? Film, 17 yıl önce bölgeye giderek olayları takip eden, katliamın haberlerini yapan gazetecileri nasıl etkiledi?
İrfan Aktan, katliamın ardından köye ilk giden ve filmi izleyen gazetecilerden biri. O zaman Newsweek Türkiye dergisi için bu haberi yapmak üzere yola koyulmuş. 2 gün köyde kalarak yazmış haberlerini. o dönem köye girişlerde gazetecilerin zorluk yaşamadığını jandarmanın bir engel çıkartmadığını anlatıyor.
İrfan Aktan Kurtuluş’un gösterime girmesiyle birlikte hareketlenen tartışmalara katılan isimlerden. Aktan’a göre, katliamın faillerinin motivasyonları,........
