Ayetlerin Nuruyla Eriyip Yok Olan Deizmin (B)Atıl Tanrısı
Bu yazımızda deizm denen kurgu tanrı telakkisini ayetlerin ışığında değerlendireceğiz.
Deizm denen sapkın felsefe, bilindiği gibi akıl yoluyla tanrı ve din ihdas etme projesidir. İslam şüphesiz ki bunu reddeder; mahlûkatıyla ilgiyi kesen atıl ve tabiatıyla da batıl bir tanrı tasavvurunu büyük inkâr ve şirk olarak tarif eder.
Deizmin tutarsızlığını, akıl ve mantık dışılığını ispatlamak üzere sayısız delil zikredilebilir. Bu yazımızdan itibaren bunlardan bazılarına dikkat çekmeye çalışacağız:
I- DEİZM, MODERN BİR PUTPERESTLİKTİR
Evet, deizm, modern bir putperestliktir. Zira ilimsiz, iradesiz, kudretsiz, işlevsiz bir tanrı/ ilah anlayışının, ahmakça tapılan putlardan farkı yoktur.
Tabiatıyla böyle bir tanrının yaratıcılık sıfatının olması da muhaldir. Ne var ki deistler, tanrı kabul ettikleri bu varlığın, bir kereye mahsus olmak üzere (!) yaratma fiilinde bulunduğunu iddia ederler. İşte deizm, çelişkiler çukurunda boğulmak pahasına, bir muhalin peşine düşüp davasını güdecek kadar kalitesiz bir ideolojidir.
Esasen bunda şaşılacak bir şey yoktur. Çünkü Allah’ın yarattığı ve irade-i cüz’iye olarak da tanımlanan akıl, vahyi dışlayarak kendini yaratanı tanımlamaya kalkışırsa olacağı budur.
Zaman ve mekân şartlarında iradesi ve tercihi olmadan bu âleme gelen insanın, kendi konumunu tefekkür etmesi gerekirken; bu sınırlı aklıyla tanrı tanımlamaya kalkışması ve kendine değil, ona konum belirlemesi, dahası ona belirlediği bu konum üzerinden, küstahça mükellefiyeti reddetmesi, hadsizliğin zirvesidir.
Böyle aslı olmayan keyfî kabullerle insanların aldatılması, bir nevi onların akıllarıyla alay etmektir.
Haddini bilip görevini yaptığında eşref-i mahlûkat olmaya aday olan insan, deizm gibi böyle garabetlere kalkıştığında, yine Kuran ifadesiyle belhüm adal/ hayvandan da aşağı, esfel-i safilin/ yaratılmışların en aşağısı bir derekeye yuvarlanmış olur.
Evet, felsefe tarihinde Eski Yunan’daki sofistler dâhil, düşünce seviyesinin bu kadar düşmesi nadir görülmüştür. Ve böyleyken bile, deizme modern bir din anlayışı gibi bakılabilmektedir; doğrusu bu son derece trajikomik bir haldir.
“Tanrı evreni yarattı ve sonra onunla ilgilenmeyi bıraktı” şeklindeki bir yaklaşım, âlemdeki gaye ve hikmet gerçeğini iptal eder. Yüce İslam’da Allah inancı dipdiridir, ilmî ve gerçekçidir. Bu paralelde Allah (c.c.) âlem ve insan arasındaki münasebet de çok geniş ve zengindir.
Âlemlerin Rabbi olan Allah (c.c.) âlemi yaratmış, hikmeti gereği ona şekil ve nizam vermiştir. O, sınırsız ilmiyle külli ve cüzi her şeyi bilir. Yapılan dualara hikmet ve kudretiyle icabet eder. Mahlûkatını rızıklandırır; onlara her türlü ikram, ihsan ve lütufta bulunur. O, âleme her an müdahalede bulunan, bütün varlığı sevk ve idare eden, eşi ve benzeri olmayan en yüce varlıktır. Noksan sıfatlardan münezzeh, kemal sıfatlarla muttasıftır. Akıllar O’nu ihata edemez; akla, hayale gelen her şeyden, her suret ve şekilden münezzehtir. O, deizmin iddia ettiği gibi, bir defada olup bitmiş bir yaratmanın faili değildir; sürekli ve her an yaratma halindedir. Bütün varlığı yok olmaktan gözetip koruyandır. Onun âleme olan fiilî tecellisinin bir an durduğu farz edilse, bu kâinatın sonu manasına gelir. O, sürekli yaratma halinde olan Rab’dır. Şu ayet mealen bunu ifade eder ve deizmin sefil fikriyatını; atıl tanrı telakkisini yerle yeksan eder:
“Göklerde ve yerde bulunan herkes ondan ister. O her an yaratma........
