Apple'ın zirvesindeki 15 yılın ve şirkette geçen neredeyse 30 senenin ardından Tim Cook çekiliyor. Yepyeni türden ürünlerin piyasaya sürüldüğü bir mirası ardında bırakıyor: Apple Watch ve AirPods gibi bazıları iyi anılırken, Apple otomobili gibi iptal edilen projeler ve Vision Pro başlığı gibi ürünler pek de başarı göstermedi. Siyaset ve politikaları daha iyi (çevreye olan bağlılığı), daha kötü (Donald Trump'ı pohpohlaması) ve tartışmalı (örneğin Apple'ın, kendi platformunda yapılan ödemelerden çok fazla pay aldığını iddia eden geliştiricilerle hırçın ilişkisi) şekillerde kendisine göre değiştirdiği bir şirketten ayrılıyor. Her şeyden önemlisi devasa ölçekte bir miras bırakıyor: Geçmişte Apple'ın dünyanın en değerli halka açık şirketi haline gelecek şekilde yönlendirirken büyük ölçüde iPhone'un küresel bir fenomen olmasını sağlamasından güç aldı. 

Apple'ı yakından gözlemleyenlerin dahi pek tanımadığı, mahremiyetini sıkıca koruyan ve şirketin donanım çalışmalarına öncülük eden mühendis John Ternus artık başa geçiyor. Eylülde şirketin CEO'luğuna başlayacak. En hafif tabirle, önünde çok iş olacak.

Öncelikle devir teslim uzun sürecek. Cook, "sorunsuz bir geçiş için Ternus'la yakın çalışacağı yaz boyunca" CEO olarak kalacak. Ayrıca "dünyanın dört bir yanındaki politika yapıcılarla ilişki kurmak da dahil olmak üzere, şirkete belirli meselelerde yardım edeceği" icra kurulu başkanlığı görevini de sürdürecek.

Bu, Ternus için yararlı olabilir. Politika yapıcılarla ilişki kurmak, Cook'un en etkili ve tartışmalı faaliyetlerinden biri olmuştur. Cook'un ilk 10 yılı boyunca siyasi uğraşları sessizce ve ihtiyatlı yürütüldü: Demokrat Partililerin kampanyalarına bağışta bulundu, Donald Trump'a ilk döneminde gözle görülür şekilde karşı çıktı ve Apple'a mahremiyet ve iklim değişikliği meselelerinde net ahlaki pozisyonlar belirledi. Ancak Trump'ın ikinci döneminin başlamasından ve gümrük vergilerinin gündemin tepesinde yer alıp Apple'ın iş yapma kapasitesini tehdit etmesinden bu yana Cook, halkın gözü önünde şakşakçılık yapıyor.

Bu siyasi çalışma Apple'a mali mükafatını getirdi: Şirket, önemli tarifelerden muaf tutuldu ve Başkan şirketi destekliyor. Ancak bu durum, hem şirket hem de bizzat Cook için itibar riski oluşturdu. Apple'daki görevinden çekilme kararının, Trump'a 24 ayar altın tabanlı, anlamsız ve bayağı bir plaket verirken çekilmiş fotoğraflarla bezenmesi muhtemelen Cook'u memnun etmez, bu eylemin şirketin iyiliği için gerekli olduğunu düşünse bile... Bu işleri sürdürme kararını almış gibi görünüyor, muhtemelen Apple için bir tür siyasi elçi rolü üstlenecek.

Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)

Bu durum, Ternus'a her zaman en önemli gördüğü şeylere odaklanması için zaman tanıyabilir: ürünler. Ternus mühendislik eğitimi aldı, Apple'a ürün tasarımcısı olarak katıldı ve kariyerini ilerleterek önce Apple'ın donanım mühendisliği ekiplerini yönetti, sonrasında da yeni CEO olarak atandı.

Bu, Apple'ın ürünlerine daha az odaklanmasının bir dizi sorun yarattığına inanan birçok Apple müşterisini ve yorumcusunu muhtemelen memnun edecektir. 2024'te Apple, şirketin yapay zeka devrimini kaçırdığı eleştirilerine yanıt veren Apple Intelligence'ı tanıtsa da bu girişimin kilit özelliklerinin çoğu hayal kırıklığı yarattı veya ertelendi. 2025'te şirket, yazılımını tamamen yeniden tasarladığı Liquid Glass'ı piyasaya sürdü, eleştiri toplayan projenin baş mimarı Alan Dye geçen yılın sonlarında ayrılarak Meta'ya geçti.

Bu zor zamanların ortasında bile, Ternus'un sorumlu olduğu alan (donanım tasarımı) gücünü korudu. Şirket, kısa süre önce tanıtılan MacBook Neo'nun da aralarında olduğu, takdir toplayan yeni ürünleri piyasaya sürmeye devam etti ve kendi çiplerini Apple Silicon bayrağı altında yapma hamlesi son derece başarılı olurken Ternus işin başındaydı. Ternus, aynı tutarlı dikkati Apple'ın yazılım tarafında sunacaklarına getirmeye odaklanabilir.

İşin diğer kısımlarını düzeltmek o kadar da kolay olmayabilir. Örneğin son yıllarda Apple, kendisine ait olan App Store üzerinden yapılan ödemelerden aldığı yüklü pay nedeniyle geliştiricilerin eleştirilerine maruz kalıyor. Bu, Apple'ın kendi platformları üzerindeki kontrolünü insafsızca kullandığını iddia eden düzenleyici kurumların dikkatini çekiyor ve son yıllarda geniş çaplı düzenlemelere tabi tutulan şirket, bunlara her zaman dürüstçe uymadığı gerekçesiyle eleştiriliyor.

Bu sorun kısmen, Ternus'un basitçe mühendislikle ortadan kaldıramayacağı ve Apple'ın günümüzdeki çalışma biçimine içkin bir temele dayanıyor. Cook, CEO olarak Apple'ın hizmet gelirlerine odaklandı ve bu gelir kaynağının çoğunu, Apple'ın dijital ürünler için App Store aracılığıyla yapılan herhangi bir ödemeden tahsil ettiği "vergi" oluşturuyor. Bundan vazgeçmek, hissedarların gazabıyla yüzleşmek anlamına da gelebilir.

Şimdiye kadar Ternus hatasızlık, kalite ve teslimata dair, biraz küçük de olsa güçlü bir itibar inşa etti. Ancak çok daha karmaşık, politika ve siyasete dair bir zorlukla karşı karşıya, kendisinin mühendislik çalışmalarının aksine burada net veya iyi bir cevap olmayabilir.

Cook, CEO'luktan vazgeçtiğini duyururken Ternus'u "bir mühendisin zihnine, bir mucitin ruhuna ve dürüstlük ve onurla liderlik edecek bir kalbe" sahip olduğu için övmüştü. Dünya o mühendisin zihninin ürünlerini gayet iyi biliyor, artık John Ternus'un diğer özelliklerini tanıma zamanı.

independent.co.uk/voices

Independent Türkçe için çeviren: Eren Umurbilir

© Independent Türkçe