Bu yazımızda; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu m.359’da tanımlanan vergi suçlarından birisinin aynı takvim yılı veya vergilendirme dönemi içinde birden fazla kez işlendiği durumda, zincirleme suç hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağı değerlendirilecektir.

7 Mayıs 2020 tarihinde yayımlanan “Vergi Suçlarında Çifte Cezalandırma ve Zincirleme Suç Sorunu” başlıklı yazımızda; Vergi Usul Kanunu m.359’da yer alan vergi suçlarında zincirleme sorununu ele alarak, vergi suçları ve cezalarında temel sorunun cezanın miktarı ile ilgili olmadığını, esas sorunun vergi suçlarında zincirleme suç hükümlerinin tatbiki ile farklı takvim yıllarında işlenen suçların her birisinin ayrıca cezalandırılmasının Yargıtay’ın yerleşik içtihadı ile benimsenmesinden kaynaklandığını, uygulamaya göre failin aynı takvim yılı içerisinde örneğin sahte fatura düzenleme fiilini birden fazla kez işlediğinde, VUK m.359’a göre tayin olunan cezasından TCK m.43’de düzenlenen zincirleme suç hükümlerine göre artırım yapıldığını, ancak failin aynı suçu farklı takvim yıllarında işlemesi halinde, her takvim yılı için ayrıca cezalandırıldığını, bu durumun hakkaniyete aykırı olduğunun düşünüldüğünü, bu uygulamanın verilen ceza ile işlenen suç arasında orantısızlığı gündeme getirdiğini, aynı takvim yılının farklı zamanlarında aynı vergi suçu birden fazla işlenmişse, fail hakkında tek bir cezaya hükmolunması ve işlenen suçun da “bir suç” olarak kabul edilmesini, bu çerçevede TCK m.43’de öngörülen zincirleme suç hükümlerinin tatbik edilmemesi gerektiğini, ancak verilecek cezada TCK m.61’e göre bireyselleştirme yapılırken takdir ve teşdit uygulanarak alt sınırdan uzaklaşılması gerektiğini, aynı suçun farklı takvim yıllarında işlenmesi halinde ise, fail hakkında yine tek bir cezaya hükmolunmasını, bunun yanında takdir ve teşdit uygulanarak alt sınırdan uzaklaşılması gerektiğini ve zincirleme suç yönünden de TCK m.43/1 tatbik edilerek cezada artırım yapılması gerektiğini belirtmiştik.

15 Nisan 2022 tarihinde yürürlüğe giren 7394 sayılı Kanunun 4. maddesi ile VUK m.359’un sonuna bir fıkra eklenmiştir. Eklenen bu fıkraya göre; “Bu maddede düzenlenen suçların birden fazla takvim yılı veya vergilendirme dönemi içinde aynı suç işleme kararının icrası kapsamında işlenmesi halinde, Türk Ceza Kanunu’nun 43. maddesi uygulanır”. Kanun koyucu, bu düzenleme ile farklı takvim yılı veya vergilendirme dönemlerinde zincirleme suç hükümlerinin uygulanmasını vergi suçları yönünden özel bir içtima düzenlemesi olarak açıkça ortaya koymuştur.

Zincirleme suç düzenlemesini getiren kanunun gerekçesinde; “Belirtmek gerekir ki, hukuki veya fiili kesintinin varlığının kabulü halinde zincirleme suça ilişkin hükümler değil, gerçek içtima hükümleri uygulanacaktır. (…) kaçakçılık suçlarına ilişkin hükmedilecek hapis cezaları için Türk Ceza Kanunu’nun 43. maddesinde yer alan ‘zincirleme suç’ hükümlerinin uygulanması ve kaçakçılık suçlarına ilişkin yargılama sürecinin etkinleştirilmesi sağlanarak cezanın kişiselleştirilmesi, suç ve ceza dengesinin sağlanması ile adil yargılanma hakkının daha da güçlendirilmesi amaçlanmaktadır.” şeklindeki açıklamalar ile, bu düzenlemenin uygulamadaki farklı takvim yılı veya vergilendirme döneminde gerçekleşen vergi suçlarında fazla ceza tayin edilmesi sorununun çözülmesi için getirildiği görülmektedir. Ancak failin; aynı suç işleme kararı kapsamında hareket etmediği, fiiller arasında hukuki veya fiili kesintinin tespit edildiği durumda, farklı takvim yılları veya vergilendirme dönemlerinde işlenen vergi suçları ayrıca cezalandırılacaktır.

Yazımıza konu soruna dönecek olursak; 7394 sayılı Kanunla getirilen bu düzenleme sonrasında, aynı takvim yılında veya vergilendirme döneminde işlenen suçların aynı suç işleme kararı kapsamında olduğu durumda, yine zincirleme suç hükümleri uygulanacak mıdır?

Bir görüşe göre; 7394 sayılı Kanunla getirilen düzenlemede, farklı takvim yıllarında veya vergilendirme dönemlerinde işlenen suçlar arasında, takvim yılının veya vergilendirme döneminin geçmesi, hukuki veya fiili kesinti kabul edilmeyerek zincirleme suç hükümlerinin uygulanması mümkün hale gelmekle birlikte, Kanun koyucu aynı takvim yılında veya vergilendirme dönemine ilişkin düzenleme getirmemiştir.

Düzenlemenin mefhumu muhalifinden, aynı takvim yılında veya vergilendirme döneminde gerçekleşen vergi suçlarının tek bir suç kabul edildiği, bu durumda faile tek bir ceza verilerek, fiilin sayısı ve ağırlığına göre TCK m.61 uyarınca cezada takdir ve teşdit uygulanarak karar verileceği anlaşılmaktadır. 7394 sayılı Kanunla getirilen düzenleme özel hüküm niteliğindedir. Vergi suçları bakımından VUK m.359/10’un özel içtima düzenlemesi olduğu gözetildiğinde, aynı takvim yılı veya vergilendirme........

© Hukuki Haber