Ölünceye kadar bakma sözleşmesi ile vasiyetname, ikisi de ölüme bağlı bir sonuç doğursa da hukuken birbirinden tamamen farklı iki temel üzerine kurulur. Vasiyetname tek taraflı ve karşılıksız bir irade beyanıyken, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 611 ve devamı maddelerinde düzenlenen bakım sözleşmesi, bakım karşılığında mal devrini öngören, iki tarafa da borç yükleyen bir akittir. Bu fark, miras açıldığında saklı pay ve tenkis hesaplamalarını doğrudan etkiler ve pratikte en çok karıştırılan ayrımlardan birini oluşturur.

Vasiyetname Hukuki Olarak Ne İfade Eder?

Vasiyetname, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (RG: 08.12.2001) miras hükümleri arasında düzenlenen, mirasbırakanın tek başına ve karşılıksız olarak yaptığı bir ölüme bağlı tasarruftur. Resmi, el yazılı veya sözlü şekillerden biriyle yapılabilir ve her şekil kendi geçerlilik koşullarına tabidir. Örneğin emekli bir öğretmen, hiçbir karşılık almadan sadece kızına ek bir pay bırakmak istediği için noterde resmi vasiyetname düzenletebilir.

Bu tasarrufun en belirleyici özelliği her zaman geri alınabilir olmasıdır. Mirasbırakan, vasiyetnamesini istediği an, yeni bir vasiyetname düzenleyerek veya mevcut metni imha ederek değiştirebilir, hatta tamamen ortadan kaldırabilir. Karşı tarafın onayına ya da bir edimin yerine getirilmesine bağlı değildir. Geçerliliği için de kanunda aranan şekil şartlarına tam olarak uyulması gerekir.

Mal devrinin bakım karşılığında yapıldığı durumlarda şekil şartı önem kazanır.

Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Vasiyetnameden Hangi Noktalarda Ayrılır?

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, görünüşte benzer bir sonuca ulaşsa da yapısı itibarıyla bambaşka bir kurumdur. Burada bakım borçlusu, mirasbırakana ömrü boyunca bakmayı üstlenir ve karşılığında belirli bir malvarlığını devralır. Taraflardan her biri bir yükümlülük altına girer, bu yüzden sözleşme ivazlı (karşılıklı edimli) bir hukuki işlemdir.

Örnek vermek gerekirse, yaşlı bir anne, aynı eve taşınıp kendisiyle birlikte yaşamayı kabul eden oğluyla noter önünde bir bakım sözleşmesi imzalayıp karşılığında evini ona devredebilir. Bu andan itibaren anne, vasiyetnamede olduğu gibi tek taraflı olarak sözleşmeden dönemez. Sözleşmenin sona ermesi ancak kanunda sayılan sınırlı sebeplerle, örneğin bakım yükümlülüğünün ciddi şekilde ihlal edilmesiyle mümkün olur. Şekil şartı da........

© Hukuki Haber