Türkiye'de evli çiftlerin mal varlığı açısından takvimin en kritik günü 1 Ocak 2002: o gün yürürlüğe giren 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, "edinilmiş mallara katılma" rejimini yasal mal rejimi hâline getirdi. O tarihten bu yana evlilik içinde edinilen malların önemli bölümünde, tapuda veya ruhsatta kimin adı yazarsa yazsın, her iki eşin de kural olarak yarı yarıya hakkı var.

Peki "edinilmiş mal" tam olarak ne, hangi mallar paylaşımın dışında kalıyor, hiç çalışmamış eş ne talep edebilir? Bu rehberde rejimin mantığını, katılma alacağının hesabını ve tasfiye davasının yolunu sade bir dille anlatıyoruz.

2002 Neden Dönüm Noktası? Yasal Mal Rejiminin Mantığı

Eşler noterde ayrı bir mal rejimi sözleşmesi yapmadıysa, kanun onlar adına seçimi yapar: 1 Ocak 2002'den itibaren edinilen mallar için geçerli rejim, edinilmiş mallara katılmadır. Bu tarihten önceki dönemde ise kural mal ayrılığıydı, yani eski kanun döneminde herkesin üzerine kayıtlı mal kendisinindi.

Şöyle bir örnek düşünün: Bahçelievler'de oturan Emine ve Hasan 1998'de evlendi; oturdukları daireyi ise 2006'da Hasan'ın adına aldılar. Evlilik 2002 öncesi başlasa da daire 2002 sonrasında edinildiği için katılma rejimine tabidir, Emine, tapuda adı hiç geçmese bile tasfiyede bu dairenin değeri üzerinde alacak hakkına sahiptir.

Bunu Biliyor Muydunuz?

Bu rejimde paylaşılan şey malın mülkiyeti değil, değeridir. Yani tasfiyede ev ikiye bölünmez; evin değeri üzerinden hesaplanan katılma alacağı para olarak talep edilir. Tapu kaydı kimdeyse mülkiyet onda kalır, diğer eş alacaklı olur.

Hangi Mallar Paylaşıma Girer, Hangileri Kişisel Maldır?

Kanunun ayrımı nettir: evlilik içinde emek ve çalışma karşılığı edinilen değerler "edinilmiş mal", kişiye sıkı sıkıya bağlı veya evlilikten bağımsız gelen değerler "kişisel mal" sayılır. En kritik ince nokta şudur: kişisel malın kendisi paylaşılmaz ama geliri edinilmiş mal sayılır (aksi noterden yapılan sözleşmeyle kararlaştırılabilir).

Somut örnek: Zeynep'e annesinden miras yoluyla bir daire kaldı. Dairenin kendisi kişisel maldır, boşanmada paylaşıma girmez; ancak evlilik boyunca bu daireden elde edilen kira gelirleri edinilmiş maldır ve tasfiye hesabına dahil edilir.

Edinilmiş mal (paylaşıma girer)

Kişisel mal (paylaşım dışı)

Maaş, ücret, şirket kazancı gibi çalışma karşılığı edinimler

Evlenmeden önce sahip olunan mallar

SGK ve benzeri sosyal güvenlik ödemeleri

Miras veya bağış yoluyla gelen........

© Hukuki Haber