"Ne Mutlu Türk'üm Diyene!" Bir Irk Değil, Bir Aidiyet Beyanıdır
İsmail Türk | Gazeteci – Yazar
Türkiye Cumhuriyeti’nin hangi şartlarda, hangi fedakârlıklarla ve hangi değerler üzerine kurulduğunu gerçekten anlayan herkes, Mustafa Kemal Atatürk’ün “Ne mutlu Türküm diyene!” sözünün taşıdığı derin anlamı da kavrayacaktır.
Çünkü bu söz, bir ırkın diğerinden üstün olduğunu ilan eden bir anlayışın değil; ortak bir vatana, ortak bir tarihe ve ortak bir geleceğe duyulan aidiyetin ifadesidir.
Cumhuriyetimizin kuruluş felsefesini anlamak için önce Millî Mücadele’nin ruhuna bakmak gerekir.
Anadolu işgal altındayken vatanın bağımsızlığı için ayağa kalkan insanlar aynı aileden, aynı soydan veya aynı kültürel çevreden gelmiyordu. Fakat onları birleştiren, bütün farklılıkların üzerinde yükselen ortak bir irade vardı: Bağımsız yaşamak ve gelecek nesillere özgür bir vatan bırakmak.
Çanakkale’de aynı siperde savaşan, Sakarya’da aynı cephede direnen, Dumlupınar’da aynı zafer için mücadele eden insanların etnik kökenleri değil, vatanlarına duydukları bağlılık belirleyiciydi.
Kimi Balkanlardan, kimi Kafkaslardan gelmişti. Kimi Anadolu’nun doğusunda, kimi batısında doğmuştu. Türkü, Kürdü, Çerkezi, Lazı, Boşnağı; farklı geçmişlerden gelen nice insan, aynı bağımsızlık mücadelesinin parçası olmuştu.
Onları millet yapan yalnızca ortak bir geçmiş değil, birlikte üstlendikleri sorumluluk ve birlikte kurmak istedikleri gelecekti.
İşte Türkiye Cumhuriyeti bu tarihî iradenin üzerinde yükseldi.
Mustafa Kemal Atatürk’ün millet anlayışını yalnızca soy ve kan bağı üzerinden değerlendirmek, Cumhuriyetin kuruluş düşüncesini eksik okumaktır.
Atatürk’ün “Türkiye Cumhuriyeti’ni kuran Türkiye halkına Türk milleti denir.” sözü, bu anlayışın en açık ifadelerinden biridir.
Nitekim 1924 Anayasası’nın 88. maddesinde de Türkiye halkının, din ve ırk ayrımı gözetilmeksizin vatandaşlık bakımından Türk olarak adlandırıldığı belirtilmiştir.
Buradaki temel düşünce açıktır: Cumhuriyetin vatandaşlık bağı, insanların atalarının nereden geldiğine göre değil, ortak bir devletin ve milletin mensubu olmaları üzerinden tanımlanmıştır.
Bir insanın dedesi Balkanlardan göç etmiş olabilir. Bir başkasının ailesi Kafkasya’dan gelmiş, bir diğeri Anadolu’nun herhangi bir köyünde farklı bir ana dille büyümüş olabilir. Bu farklılıklar, aynı ülkenin eşit vatandaşları olmalarına ve ortak bir millî aidiyet geliştirmelerine engel değildir.
Çünkü millet olmak, herkesin birbirine benzemesi demek değildir. Millet olmak; farklı geçmişlere sahip insanların ortak değerler, ortak sorumluluklar ve ortak bir gelecek etrafında buluşabilmesidir.
Burada önemli bir ayrımın altını çizmek gerekir.
“Ne mutlu Türküm diyene!” sözü, insanın doğuştan taşıdığı bir özelliği değil, benimsediği bir aidiyeti öne çıkarır.
Atatürk, “Ne mutlu Türk olana!” dememiştir.
“Ne mutlu Türküm diyene!” demiştir.
Bu ifade farkı tesadüf değildir. Birincisi doğuştan gelen bir kimliği çağrıştırırken, ikincisi kendisini bir millete mensup hissetmenin ve bu........
