SONBAHARIN BEREKETI: “PAÎZ XÊR”
Sonbahar, tabiatın kendisini kışa hazırladığı, ağaçların yapraklarını döktüğü, toprağın dinlenmeye çekildiği bir mevsim olarak bilinir. Ancak bazı yıllar vardır ki sonbahar, alışılmış görüntüsünün dışına çıkar; baharı aratmayan bir güzelliğe bürünür. Yağan yağmurlar toprağı suya doyurur, kurumuş dereler yeniden canlanır, ovalar yeşile bürünür, meralar ve kırlar taze otlarla kaplanır. Tabiat adeta yeniden doğar. İşte bölgemizde bu güzel tabiat olayına Kürtçede “Paîz Xêr” denir.
Paîz Xêr, kelime anlamıyla bereketli, hayırlı sonbahar demektir. Halk arasında sonbahar yağmurlarının bol ve bereketli olması, kışa girerken tabiatın bahar mevsimini andıran bir güzelliğe kavuşması şeklinde yorumlanır. Sonbaharda yağan rahmet yağmurlarıyla toprak yeniden yeşerir, otlaklar canlanır, hayvanlar için doğal bir beslenme imkânı oluşur. İnsanların gönlünde ise yaklaşan kışın da yağışlı ve bereketli geçeceğine dair umutlar yeşerir. Aslında Paîz Xêr, yalnızca meteorolojik bir olay ya da mevsimsel bir güzellik değildir. Aynı zamanda insanımızın tabiatla kurduğu kadim ilişkinin, toprağa, suya ve berekete verdiği değerin kültürel bir ifadesidir. Yüzyıllardır bu coğrafyada yaşayan insanlar, gökyüzünü, bulutları, yağmuru, toprağın rengini ve otların yeşermesini dikkatle gözlemlemiş; doğanın dilinden anlamaya........
