Kağıt üzerindeki kar ile cepteki para aynı şey değildir; vergi ise kağıttaki kara göre hesaplanır. Meslek hayatımda patronlardan en sık duyduğum cümlelerden biri şudur: “Hocam, defterde kar çıkıyor ama kasada para yok. Bu vergiyi neyle ödeyeceğim?” 

Bu soru haklı bir şaşkınlığın ifadesidir ve cevabı, muhasebenin en temel ama en az bilinen kuralında saklıdır.

KAR İLE NAKİT NEDEN FARKLI? Muhasebe, bir satışı parası tahsil edildiğinde değil, fatura kesildiğinde gelir olarak kaydeder. Gideri de ödendiğinde değil, faturası geldiğinde yazar. Vergi de bu kayıtlara göre hesaplanır. Yani devlet “ne kadar para tahsil ettin?” diye değil, “ne kadar kazandın?” diye sorar.

Bunu bir manav örneğiyle anlatayım. Manav sabah 100 liraya aldığı meyveyi akşam 150 liraya veresiye satıyor. Defterde 50 lira kar var. Ama müşteri parayı üç ay sonra ödeyecek. Manavın cebinde ise sabah ödediği 100 liradan sonra hiç para yok. Kar var, nakit yok.

SOMUT BİR ŞİRKET ÖRNEĞİ Samsun’da gıda toptancılığı yapan bir şirket düşünelim. Yıl sonunda defterlerine göre vergi öncesi karı 10 milyon TL. Kurumlar vergisi oranı yüzde 25 olduğundan ödenecek vergi 2,5 milyon TL. Ancak bu 10 milyon TL’lik karın akıbeti şöyle:

• 6 milyon TL’si henüz tahsil edilmemiş müşteri alacaklarında, büyük kısmı vadeli çeklerde, • 3 milyon TL’si........

© Gazete Gerçek