menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Postmodern devletçilik: Devlet fabrika yapar mı?

24 0
05.09.2026

Devletçilik ilkesi, Mustafa Kemal Atatürk tarafından benimsenen Cumhuriyet'in temel ilkelerinden biridir.

Devletçilik ilkesi, Mustafa Kemal Atatürk tarafından benimsenen Cumhuriyet'in temel ilkelerinden biridir.

Bu anlayışa göre devlet, ekonomik ve sosyal kalkınmayı sağlamak amacıyla gerekli gördüğü alanlarda ekonomiye müdahil olur, yatırım yapar ve gerektiğinde öncü rol üstlenir.

Ancak devletçilik, bütün üretim araçlarının devletin elinde bulunması demek değildir.

Özel girişim ve özel mülkiyet vardır. Özel sektörün yetersiz kaldığı, stratejik önem taşıyan veya ülkenin kalkınması açısından gerekli görülen alanlarda ise devlet devreye girer.

Ülkenin ekonomik kalkınmasını hızlandırmak, milli ekonomiyi güçlendirmek ve kamu yararını korumak.

Türkiye'de özellikle Özal döneminden sonra yaygınlaşan "Devlet basma dokumaz, devlet ayakkabı yapmaz" anlayışıyla birlikte özelleştirmeler hız kazandı.

Elbette devletin verimsiz çalışan her işletmeyi sonsuza kadar sırtında taşıması gerektiğini savunmuyorum.

Ancak özelleştirme adı altında çok kıymetli Hazine arazilerinin ve kamu varlıklarının el değiştirmesi, bu alanlarda oluşan rantın kamu yerine belirli kişi ve şirketlere aktarılması da Türkiye'nin üzerinde ciddi biçimde düşünmesi gereken bir tecrübedir.

Çünkü bugün dünyaya baktığımızda bambaşka bir gerçekle karşılaşıyoruz. Gelişmiş ekonomilerin lokomotif sektörlerinin ve dünyanın en güçlü markalarının önemli bir bölümünün, kendi devletlerinin sağladığı teşviklerden, finansmandan, kamu alımlarından, diplomatik destekten ve stratejik korumadan yararlandığını görüyoruz.

Almanya otomotiv sanayisini, İtalya kendi stratejik şirketlerini, İngiltere enerji sektörünü, ABD ise teknoloji ve havacılık başta olmak üzere kritik sektörlerini kendi haline bırakmıyor.

Ama sahipsiz piyasa yok!

İşte Türkiye'nin de yeniden düşünmesi gereken devletçilik tam olarak budur.

TOGG bunun iyi bir örneği

Bunun Türkiye'deki en dikkat çekici örneklerinden biri TOGG'dur.

TOGG bugün zarar ediyor olabilir. Üretim rakamları açısından eleştirilebilir, bazı açılardan henüz istenilen verimliliğe ulaşmadığı da........

© Elips Haber