menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Beyin göçü giderek hızlanıyor

36 0
26.10.2026

Son yıllarda Türkiye’nin önemli sorunlar lis­tesine giren bir sorun da beyin göçü oldu. Bu kavramla bir ülkede iyi yetişmiş kişilerin kalıcı olarak yurt dışına yerleşmesi kast ediliyor. Bu du­rumda beyin göçü veren ülke önemli ölçüde kamu kaynağı harcayarak yetiştirdiği beşeri sermaye­sinin kaymak tabakasının bir bölümünü kaybe­diyor. Ekonomik kalkınma sürecinde önemli bir üretim faktörü kaybı. Bu kaybın encamı ve kom­pozisyonu, zaman içinde nasıl bir seyir izlediği hakkında bir fikir sahibi olabilmemiz için göçü ölçmemiz gerekiyor. Bu da kolay bir iş değil.

TÜİK geliştirdiği ölçümü kullanarak beyin gö­çü istatistiklerini ilk kez Eylül 2024’te yayınladı. İkincisi bir yıl sonra, sonuncusu da “Yükseköğ­retim Beyin Göçü İstatistikleri, 2025” başlığı al­tında geçtiğimiz Cuma günü yayınlandı. Toplam, cinsiyet, iller ve diploma ayrımlarında beyin gö­çü oranlarını paylaşmadan önce bu oranların ne ifade etiğini açıklamak gerekiyor. Yükseköğre­tim Kurulu (YÖK) kayıtlarına göre referans dö­neminden önceki 15 yıl ile önceki 6 yıl aralığı­nı içine alan 10 yıllık dönemde Türkiye’deki bir üniversiteden lisans ve daha üst bir eğitim sevi­yesine sahip bireylerin MERSİS nüfus kayıtla­rını kullanılarak ne kadarının yurt dışında yer­leştiğini toplam mezun sayısına bölerek bir oran belirleniyor. Bu oranı iller ve bölümler/meslek­ler düzeyinde de hesaplanıyor. Somutlaştırırsak 2025 referans döneminin rakamları 2010-2019 döneminde mezun olanları kapsıyor. Bu rakam­ların ilk yayınlandığı referans yılı 2021’in ra­kamları ise 2006-2015 dönemini kapsıyor.

Bu kısıtlama nedeniyle beyin göçünün son yıl­lardaki........

© Dünya