''Biz zaten biliyorduk; artık dünya da biliyor.

Kahramanmaraş, Türkiye'nin edebiyat şehridir.”

Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi UNESCO Başvuru Mottosu

Malumdur, bir şehrin sesini dünyanın duyması için ba­zen yüzyıllar yetmez. Kahraman­maraş, bu gerçeği çok iyi biliyordu. Yüzyıllar boyu şiiri nefes aldırmış, Türk edebiyatının en özgün sesle­rini yoğurmuş, taşıdığı mirası ne­sil nesil aktarmış bu şehir; tüm bu zenginliğiyle uzun süre kendi sı­nırları içinde kalmaya razı geldi. Ta ki 2025 yılına kadar.

2025 yılında Kahramanmaraş, UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı'n­da Edebiyat Şehri unvanını aldı. Bu; Türkiye'nin ilk ve tek ‘Edebi­yat Şehri’ unvanı. Dünya genelinde ise yalnızca 63 şehrin bulunduğu seçkin bir halkaya katılış anlamına geliyor. Bu makalede UNESCO Ya­ratıcı Şehirler Ağı'nın ne olduğu­nu, Edebiyat Şehri unvanının Kah­ramanmaraş için öneminden söz edeceğim.

UNESCO yaratıcı şehirler ağı: Küresel bir kültür platformu

Ağın doğuşu ve amacı: UNESCO — Birleşmiş Milletler Eğitim, Bi­lim ve Kültür Örgütü — 1945'te ku­rulan ve merkezi Paris'te yer alan BM'nin uzman kuruluşu. Üye devletler, onay verdikleri sözleş­meler ve katıldıkları programlar çerçevesinde UNESCO'nun be­lirlediği standart ve taahhütler­le bağlı. Bunu biliyoruz. Bu prog­ramların içinde en dinamik ve doğrudan şehir ölçeğine doku­nanı, UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı'dır (Creative Cities Network, UCCN). 2004 yılında hayata ge­çirilen bu platform yaratıcılığı ve kültürel üretimi, sürdürülebilir şehir kalkınmasının temel unsur­ları olarak teşvik etmeyi amaçlı­yor. Kısaca: uluslararasılaşma po­tansiyeli olan özgün ve yerel üre­timi, yerel olmaktan çıkarıp tüm dünyaya taşıma programıdır.

Bugün itibarıyla UNESCO Ya­ratıcı Şehirler Ağı'nda 100'den fazla ülkeden 400'ün üzerinde şe­hir bulunmakta. Bu şehirler; ede­biyat, müzik, gastronomi, zana­at ve halk sanatları, tasarım, film, medya sanatları ile mimari gibi sekiz yaratıcı alanda dünya çapın­da üretim yaparak kendi araların­da işbirliği kuruyor.

UNESCO'nun bu ağı kurmasın­da belirleyici olan öngörü şudur: 2050'ye gelindiğinde dünya nüfu­sunun yaklaşık yüzde........

© Dünya