“Kızılcıklar kırmızı ala­madım şu kızı, hey. Men­dili eline mendil verdim geline.”

Tanju Okan – Edirne/ Keşan Yöresi

TÜİK’in açıkladığı Ha­ziran ayı fiyat endek­sine göre yıllık enflasyon yeniden düşüşe geçti. Tek­nik açıdan hizmet enflas­yonundaki baz etkisi ne­deniyle bu yıl TÜFE enflasyonu­nun geçen yıla göre daha düşük gerçekleşmesi beklenir. Nitekim hizmet kalemleri yoğun çekir­dek enflasyon ),8 oranına ge­rileyerek hem 0 eşiğinin hem de manşet enflasyonun (2,1) altına indi.

Geçtiğimiz yıl yaz ayların­da zirai dona bağlı fiyat baskısı­nın en görünür yüzlerinden biri manav tezgâhıydı. Temmuz ve Ağustos'taki %2'nin üzerindeki aylık artışlara Eylül ayında özel okul ücretleri eklenmişti. Önce­den manav tezgahında gördüğü­müz fiyat baskısı bu yıl sessiz­ce faturaya taşınıyor. Baz etki­si önümüzdeki aylarda yaklaşık dört puanlık bir alan açıyor. Yıl sonunda dez-enflasyonun bu alanı doldurup doldurmayacağı­nı faturaya yansıma hızı ve şid­deti belirleyecek.

Manavdan faturaya geçen enflasyon

Gıda grubunda fiyatlar ikiye ayrılıyor: İşlenmiş ve işlenme­miş. İşlenmemiş gıdada yaş seb­ze işlenmiş tarafta ise süt grubu uzun dönem profillerinin üze­rinde. Bu durum hem fırsat hem de risk barındırıyor. Seriler ta­rihsel eğilimlerine dönerse yı­lın ikinci yarısında dezenflasyo­nu hızlandırabilir. Aksi durumda hizmet kalemlerindeki baz etki­sinin gücünü kırabilir.

Benzer bir ayrışma Dün­ya genelinde de dikkat çekiyor. ABD'de domates fiyatları bu yıl son yirmi yılın en sert yükseliş­lerinden birini yaşadı. Meksika ticaretine yönelik düzenlemeler ile olumsuz hava koşulları fiyat­ları yukarı itti. Buna karşılık İn­giltere'de perakende sektöründe gıda enflasyonu Haziran ayında son on beş ayın en düşük seviye­sine geriledi. Çilek ve dondurma gibi yaz ürünleri mevsimin des­teğiyle fiyat baskısını hafifletti.

Türkiye'de de yaz mevsimi sebze fiyatlarını aşağı çekmeye başladı. Son iki ayda yaş sebze fi­yatları mevsimsel desenle uyum­lu biçimde !,2 geriledi. An­cak taze meyve fiyatları Haziran ayında %9,4 arttı. Yıllık enflas­yon henüz  düzeyinde görün­se de meyve ve sebze grubunun uzun dönem profili hâlâ yüksek. Üstelik bu grubun TÜFE sepetin­deki toplam ağırlığı %5,7........

© Dünya