menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Küresel ekonominin tehlikeli kesişmesi

40 0
12.06.2026

Küresel fi­nans sis­temi, 2026 yılı itibarıyla daha önce eşi benze­ri görülmemiş bir dönüm nok­tasına ulaşmış durumda. Bir tarafta, modern tarihin en bü­yük borç yükü altında ezilen ve ulusal borcu 39 trilyon doları aşan bir ABD ekonomisi; diğer tarafta ise on yıllardır süren negatif faiz poli­tikasından vazgeçerek normal­leşme sürecine giren Japonya bulunmakta.

Bu iki devasa eko­nomik gücün arasındaki iliş­ki, sadece ikili bir ticari mese­le değil; ABD hazine tahvilleri­nin en büyük yabancı alıcısının strateji değiştirmesiyle tetik­lenen küresel bir istikrar so­runudur. Japonya’nın faiz ar­tırımı kararları, ABD’nin borç­lanma maliyetlerini doğrudan yukarı çekerek, halihazırda kı­rılgan olan ABD mali dengele­rini bir uçurumun kenarına it­me potansiyeline sahip olabi­leceği kaçınılmaz bir gerçek. ABD’nin mali durumu, 2026 yılı itibarıyla alarm veren is­tatistiklerle doludur.

ABD ulu­sal borcu, GSYH’nin 0’sini aşarak II. Dünya Savaşı’ndan bu yana görülen en yüksek se­viyelere ulaşmış durumda. Bu devasa borç yükü, günlük yak­laşık 8 milyar dolar artış gös­termektedir. Ancak asıl çar­pıcı gelişme, borcun ana pa­rası değil, bu borcu finanse etmek için ödenen faizlerdir. 2026 mali yılı verilerine göre, ABD hükümetinin net faiz öde­meleri yıllık 1 trilyon doları aş­mış durumda. Bu rakam, ül­kenin savunma harcamalarını geride bırakarak sosyal güven­likten sonra bütçedeki ikinci en büyük harcama kalemi haline gelmiş durumda.

Japonya: Dünyanın en büyük alacaklısı

Bu borç sarmalının sürdürü­lebilirliği, ABD Hazinesi’nin çı­kardığı tahvillerin küresel yatı­rımcılar tarafından satın alın­masına bağlı. Japonya, yaklaşık 1,2 trilyon dolarlık ABD hazine tahvili varlığıyla, ABD’nin en büyük yabancı kreditörü konu­munda. On yıllar boyunca Ja­ponya’daki düşük faiz oranları, Japon tasarruf sahiplerini ve kurumlarını daha yüksek geti­ri arayışıyla ABD tahvillerine yönlendirmiş, bu da ABD’nin uzun vadeli faiz oranlarını dü­şük tutan istikrarlı bir sermaye akışı sağlamıştı.

Ancak bu dönem görünen o ki sona ermekte. Japonya Merkez Bankası (BOJ), 2025 sonu iti­barıyla politika faizini %0,75’e çıkarmış ve 10 yıllık Japon dev­let tahvili getirileri %2,3 ile son on yılların zirvesine........

© Dünya