Apotekarska ustanova „Beograd“ (Apoteka Beograd), nekadašnji ponos srpske farmacije i zdravstvenog sistema, bila je jedan od razloga zbog kojih su hiljade studenata farmacije, uključujući i mene, birale ovu profesiju. Decenijama pre nego što je otvaranje privatnih apoteka uopšte postalo realna mogućnost, zapošljavala je više od 2.000 radnika, uključujući farmaceute, farmaceutske tehničare, laboratorijske stručnjake i administrativno osoblje. Bila je najveća apotekarska mreža u Srbiji i jugoistočnoj Evropi, sa 124 apoteke na teritoriji svih 17 beogradskih opština, uključujući i sedam prigradskih: Lazarevac, Surčin, Mladenovac, Sopot, Grocku, Barajevo i Obrenovac.

Na sajtu Apotekarske ustanove „Beograd“, koji još uvek postoji (https://apotekabeograd.co.rs/istorijat/), stoji: „Nakon 180 godina od svog osnivanja na najbolji način svojim stručnim kadrom, visokoprofesionalnom uslugom i brigom o zdravlju svojih sugrađana, čuva tradiciju i kvalitet srpske nacionalne farmacije.“ Danas gledamo kako ta tradicija, gotovo preko noći, dobija katanac na vrata.

Ako pogledamo širu sliku, apotekarske ustanove nastajale su kao deo zdravstvene infrastrukture u većim gradovima Srbije i u tesnoj saradnji sa domovima zdravlja. NJihova mreža decenijama je predstavljala oslonac lokalnim zajednicama. Zato se današnje gašenje tih punktova ne može posmatrati samo kao promena tržišnog modela, već kao tiho povlačenje države iz jednog od najvažnijih segmenata svakodnevne zdravstvene zaštite.

Majka moje drugarice iz škole ponosno je radila u apoteci na Terazijama. Uvek ću se sećati kako smo posećivale tu apoteku nadajući se da ćemo dobiti grožđanu mast, proizvedenu upravo u toj apoteci, koja je čudesno mirisala i za koju smo verovale da je napravljena samo za nas – ili, kako bi se danas reklo, tailor-made.

Žene kao nevidljive žrtve urušenog zdravstvenog sistema

Svi znamo da je farmacija pretežno ženska profesija – više od 90 odsto zaposlenih apotekara činile su žene, stručnjakinje koje su decenijama obezbeđivale dostupnost lekova i građanima pružale stručan savet. Danas je od nekadašnjeg kadra ostalo tek oko 280 zaposlenih, bez isplaćenih plata od aprila 2025. godine i bez zdravstvenog osiguranja.

U preostalim državnim apotekama danas nema lekova, nema interneta, a telefoni više ne rade. Ostalo je samo svetlo u apotekama koje su još uvek formalno otvorene. Ali dokle će biti – teško je reći.

Većina zaposlenih bila je prinuđena da potraži posao u privatnim apotekama, ali ostaje pitanje šta će biti sa njihovim........

© Danas