Temel Yatırım Ürünü; Hisse Senedi Yatırımının Temelleri: Getiri, Risk ve Finansal Tablolar Analizi
Bir önceki yazımızda getirisi sabit olan yatırım araçları hakkında bilgi edindiğimize göre, bugün getirisi sabit olmayan yatırım araçlarından biri olan hisse senedi piyasasına değineceğiz.
Bir hisse senedi veya diğer bir deyişle pay senedi, bir şirketin öz sermayesini temsil eden ve o şirketle ilgili önceden tanımlanmış ekonomik ve temsil hakları sağlayan finansal bir üründür.
Ekonomik haklar, şirketin kârından alınacak payları; temsil hakkı ise şirketin genel kurulunda alınacak kararlara hangi oranda katılım sağlanacağını ifade eder.
Halka arz edilen bazı paylar veya hisseler, diğerlerine göre kısıtlanmış ya da daha fazla ekonomik ve/veya temsil hakkına sahip olabilir. “A, B, C ve D tipi hisseler” bu tür ayrımları temsil eder.
Şirket hisselerinin hangi haklara sahip olduğu “Şirket Ana Sözleşmesi” ile belirlenir. Ana sözleşme değişiklikleri, genel kurul kararlarıyla yapılır ve ilgili düzenleyici kurumların onayına tabidir.
Şirketler, hukuki anlamda kendi başlarına bir kişi gibidir. Bu nedenle şirketler, finansal ve hukuki açıdan “tüzel kişi” olarak tanımlanmaktadır.
Şirketler, hissedarlarına ellerinde bulunan hisselerin türüne göre bazı dönemlerde kâr payı ödemesi yapabilir. Bu ödemelere “temettü ödemesi” adı verilir.
Şirket, temettü ödemesi yapabileceği gibi elde ettiği kârı büyüme amacıyla yatırıma dönüştürebilir veya öz sermayesine ekleyebilir. Bu nedenle uzun yıllar temettü dağıtmayan şirketler de olabilir.
Temettü miktarı açıklanmadan önce kesin olarak bilinemez. Bu nedenle bir hisse senedinin elde tutulduğu süre boyunca yatırımcıya gelir sağlayıp sağlamayacağı belirsizdir. Ancak birçok şirket, temettü politikalarında radikal değişiklikler yapmak istemez.
Hisse senedi yatırımlarındaki temel beklenti, hisse elde tutulduğu süre boyunca piyasadaki beklentilerin yükselmesi sonucunda değer kazanmasıdır. Ancak piyasa koşullarına bağlı olarak bunun tam tersi de........
