Özel haberlerimizi ve günün öne çıkan gelişmelerini kaçırmamak için BirGün’ün WhatsApp kanalını buraya dokunarak hemen takibe alabilirsiniz.

Batı dünyasında 15. yüzyıldan bu yana süren skolastik düşünceye karşı direniş, ifade özgürlüğünü savunmakla başlamıştır. Bu direnişin kaynağında antik Mısır ve Yunan’da dogmalara karşı insan aklını savunan Hypatia, Thales, Democritis, Socrates gibi düşünür ve bilim insanlarının olduğunu söylemek mümkün. Abelard gibi bir Orta Çağ filozofunun (12. yüzyıl) aklın egemenliği savunusu, 16. yüzyılda Rönesans hümanizmine, 17. yüzyılda Spinoza’nın insan hakları kavramına, Locke ve Kant’ın aydınlanma düşüncesine, Voltaire ile düşünce ve ifade özgürlüğü kavramına uzanmıştı. İfade özgürlüğünün savunucuları arasında, 19. yüzyılda John Stuart Mill, Alexis de Tocqueville, 20. yüzyılda Hannah Arendt, Simone Weil, Chomsky, Popper, Habermas, Russell gibi düşünürler öne çıkar. Elbette, Mahatma Gandhi, Nelson Mandela, Martin Luther King Jr. gibi siyasetçilerin, Emile Zola, Jean Paul Sartre, Albert Camus, George Orwell, Aldous Huxley, Arthur Koestler, Boris Pasternak, Vaclav Havel, Milan Kundera, Anna Ahmatova, Marjane Satrapi, Namık Kemal, Tevfik Fikret, Nazım Hikmet, Aziz Nesin, Sabahattin Ali, Yaşar Kemal gibi yazarların mücadelesini de bu bağlamda değerlendirmek gerekir.

HAYVAN ÇİFTLİĞİ

Bu girişi yapmamın nedeni, günümüzdeki ifade özgürlüğü mücadelesinin kökenlerine işaret etmekti. Bu kadarla yetinirken, özgür düşünceyi savundukları için cezalandırılan tüm tutsaklara selamlarımızı iletelim ve konumuza gelelim: ‘1984’ ve ‘Hayvan Çiftliği - Bir Peri Masalı’ kitaplarının yazarı George Orwell’e... Hindistan’ın Bengal eyaletinde doğan Orwell, eğitimini İngiltere’de tamamladıktan sonra 1922-27 yılları arasında Hindistan’da İmparatorluk Polisi olarak görev yapmış, yönetimin içyüzünü gördükten sonra istifa etmiş. İlk kitabı ‘Bir Fili Vurmak’ta sömürge memurlarını eleştirmiş. İspanya İç Savaşı’nda Cumhuriyetçilerin safında çarpışmış ve yaralanmış. Savaş sırasında BBC’de Hitler’i eleştiren bir program yapan, demokratik........

© Birgün