Diyarbakır ve İstanbul’da eş zamanlı olarak açıklanan 2026 yılı Newroz programı Karakoçan, Sur, Kadifekale ve Doğubeyazıt’taki kutlamalarla 11 Mart’ta başladı. Dün, 24 Mart’ta Silopi’deki kutlamayla da tamamlandı. Van’da Newroz alanına girişte ‘güvenlik’ adına katılımcılara dayatılan üst araması ve GBT (genel bilgi toplama) dayatması-tacizi dışında, kamuoyuna yansıyan herhangi bir olumsuzluk yaşanmadı. Aksine alanlardan yükselen coşkuya, inada, kararlılığa ve ısrarlı barış, özgürlük ve demokrasi talebine tanık olduk.

Tarihsel ritüeli, anlatısı ve Türkiye’de Kürtlerin politik ve yasal koşullarının doğalında mücadele ve direnişle birlikte kutlanan, siyasallaşmış tek bayram olarak bildiğimiz Newroz, 2026 yılında da Kürtlerin yoğun yaşadığı illerde olumsuz hava koşullarına rağmen, büyük bir katılım ve coşkuyla kutlandı. Konuşmacılar, yaklaşık 53 merkezde, Özgürlük ve Demokrasi Newrozu temasına paralel mesajlar verdi. “Yeni” dönemin başlangıcı olduğunu vurguladı.

Katılanların bileşimi açısından Diyarbakır ve Van ile İstanbul ve İzmir arasında büyük farklılıklar görünmüyordu. Kürtler dışındaki katılımın en fazla görünür olduğu İstanbul’da bile DEM Parti’nin DBP dışındaki bileşenleriyle seçim ittifakındaki bazı partilerin oldukça zayıf görünen katılımları söz konusuydu. Ayrıca, Alevi örgütlerinin katılımının önceki yıllara göre belirgin bir artış gösterdiği izlenimi de vardı. Bir de kent uzlaşısının diğer bileşeni ana muhalefet partisi genel başkanının bu yıl ki mesajında 2025 yılındakine göre daha da somutlaşan belirleme ve talepleri de dikkate değerdi. Her ikisi de 21 Mart’larda Diyarbakır’da kutlanan Newrozlarda okundu.

2024-2025 yasama yılı açılışında “siyasi tokalaşmayla” kamuoyunda görünür olmaya başlayan, 27 Şubat 2025 tarihinde PKK lideri Abdullah Öcalan tarafından yazılı olarak kamuoyu ile paylaşılan “Barış ve Demokratik Toplum İçin” başlıklı metinin içeriğiyle daha da somutlaşan süreç, TBMM’de Ağustos 2025 tarihinde kurulan Komisyon’un hazırladığı raporun EMEP ve TİP üyelerinin ret, CHP’li bir üyenin de çekimser oylarına karşın, oy çokluğuyla kabul edilmesinin ardından yeni bir döneme girdi. Yedi bölümden oluşan rapor çok genel olarak, barışacak taraflarca silahların susmasının kalıcı hale gelebilmesinin kabul edilebilmesi için yapılması gerekenlere ilişkin önerilerden oluşuyor.

Ana hatları itibarıyla yazının bir önceki paragrafına sığdırılmaya çalışılan bu tarihsel süreç, 2026 Newroz’unu da öncekilerden farklı kılıyor. Çünkü, Türkiye’de 40 yılı aşan bir süredir devam eden “düşük yoğunluklu savaş” yine tarafları........

© Bianet