Yeni Hicaz demiryolu da diyebiliriz veya kısaca Mekke Demiryolu Projesi (MDP) diyelim. Niyet anlaşmasını bizim bakan ve Suud bakan imzalamış, hayırlı olsun. Bu sene sonuna kadar proje çalışacaklar, sonra ihale, inşaat ve devreye alma süreci. Nerden baksak İstanbul’dan yatılı trene binip, aynı trenden Mekke’de inebilmemiz konusu 10 sene sürecektir.

Tarihi Hicaz Demiryolunun, Şam ve Medine arasındaki kısmının, 1400 km ana hat olmak üzere 8 yılda, bundan 120 sene önce yapıldığını hatırlatalım.

Gelin bizim proje hakkında biraz spekülasyon ve fütürizm yapalım.

Doğru iştir

Öncelikle duruşumuzu açıkça beyan edelim. Bu proje son derece doğru bir iştir, ilgili tüm ülkelere ve özellikle Türkiye’ye muazzam faydalar sağlayacaktır. Türkiye’nin jeopolitik önemini bir kat daha artıracaktır. Bugün için konuşulan proje bittiğinde, bu projeyi Yemen’e, oradan Cibuti geçişi ile Afrika’ya, Etiyopya’ya, Somali’ye uzatma imkanları vardır. Ürdün üzerinden Mısır’a uzatma imkânı vardır. Bunların her biri projenin faydasını katlayacaktır. Türkiye için stratejik ve yüksek öncelikli proje olarak ele alınmalıdır. Bittiğinde muhtemelen Cumhuriyet tarihinin en büyük mühendislik projesi olacaktır. AKP döneminde biter mi hiç emin değilim ama AKP döneminde başlatılması AKP’nin hanesine önemli artı yazacaktır.

Kalkınma Yolu Projesi (KYP) ile bu projeyi karıştırmamalıyız. KYP, Basra Körfezi limanını, Irak üzerinden Türkiye’ye bağlayacaktır. Kalkınma yolu projesi önemlidir ve devam etmelidir. KYP’yi sadece Irak ile muhatap olarak halledebiliriz, politik riski daha düşüktür. Mekke demiryolu ise Kalkınma yolundan daha da önemlidir. Mekke yolunda üç ülke ile muhatap olacağız. Çok daha kalabalık nüfus ve ekonomik aktivite bölgelerinden geçecektir. Yani politik olarak daha zor bir iştir ama faydaları da ona göre çok yüksektir.

Neden şimdi?

MYP’de malum Türkiye, Suriye, Ürdün ve Suudi Arabistan demiryolu ile bağlanacaktır. Peki madem bu proje bu kadar önemliydi neden bunca senedir böyle bir proje ortaya atılmadı? Millet Mars’a gidiyor, Avrupa’da demiryolu ile bağlanmayan kasaba kalmamış, biz hala bölgemizdeki önemli ülkeler ile temel demiryolu bağlantı yatırımlarını ancak konuşabiliyoruz. Neden?

Bence bu işin gecikmesinin temel sebepleri güzergahtaki bazı ülkelerin politik uyumsuzluğu idi. Suudi Arabistan uzun yıllar boyunca ABD’nin hegemonyasında kaldı. Yeni yeni MBS ile zincirlerini kırıp bağımsız işler yapıyorlar. Ürdün desek, tamamen İsrail ve ABD’nin kontrolündeydi. Hala durum çok değişmiş değil ama orada da ufak tefek kıpırdanmalar var. En azından demiryolu bağlantısı gibi ekonomik projelere onay verebilecek kadar egemen hale geldiler. Zaten Suudi Arabistan’ın da Ürdün üzerinde önemli etkisi vardır. Bir de Suriye var. Malum eski Suriye lideri İsrail karşısında dik duruyordu, biz Batı ittifakı ile işbirliği yaparak onu indirdik. O gün bugündür İsrail, Suriye’nin güneyinden işgalini genişletmekte. Suriye işi bize ihale kaldı gibi duruyor. Tahmin ediyorum ülkemizde bu hatalı politikaların mimarları derslerini aldılar ve bundan sonra Suriye’de daha aklı başında işler yapacağız.

Nasıl olacak?

Mekke Yolu Projesi’ne (MYP) dönersek. Bu işin aslında önemli kısmı hazır. Türkiye içindeki kısım zaten kendi şehirlerimizi bağlamak için ilerliyor. 2-3 seneye Türkiye içindeki........

© Aydınlık