ABD’nin Etki Ajanı Programı IVLP’yi Tanıyalım
Programın ismi IVLP. Yani “International Visitor Leadership Programme”. Her sene 5000 civarında potansiyel etki ajanını dünya genelindeki ABD büyükelçilikleri belirliyorlar, ABD Dışişleri'ne öneriyorlar ve dünyadaki 140 civarında ülkeden seçilen etki ajanı adayları ABD’deki 3 haftalık programa davet ediliyorlar. Yol ve konaklama parası program bütçesinden karşılanıyor. Genelde kariyerlerinin başlarında olan çeşitli sektörlerden kişiler seçiliyorlar. Bu kişiler genelde kariyerlerinin devam eden yıllarında hızlı yükseliş gösteriyorlar. Özellikle NATO ülkelerinde çok sayıda devlet başkanı henüz kariyerlerinin başlarında bu programdan geçirilmiş. Program 1940’lardan beri 230 bin mezun vermiş ve yüzlerce devlet/hükümet başkanı yetiştirmiş.
Yılda 5000 kişi bu programa katılıyorsa, muhtemelen Türkiye’den yılda 50-100 kişi katılıyordur. Elbette bu programa Türkiye’den katılanların tamamının Türkiye’nin çıkarlarına aykırı olacak şekilde ABD çıkarlarını öncelikleyen faaliyetlerde bulunduklarını söyleyemeyiz. Tersini de söyleyemeyiz. ABD’de kurulan ilişkilerin zaman içinde hangi derinlik seviyelerine ulaştığı konusunda spekülasyon yapmaya da pek gerek yok. Vurgulamamız gereken konu, bu programın üzerindeki gizlilik perdesinin kaldırılmasıdır. Neden katılımcılar gizleniyor? Neden açıkça ilan edilmiyorlar? Utanılacak bir durum yok ki, ABD elçilikleri demek sizde bir potansiyel görmüş, sizi ülkelerine lider yetiştirme programına davet etmiş. Listeler açıklansın, hep beraber kutlayalım!
ChatGPT’nin Verdiği İsimler
Misal ChatGPT’ye TC vatandaşı olan ve IVLP’ye katılmış olan medya/basın sektöründe çalışanları sordum. Bana şu isimleri verdi. Günahı ChatGPT’nin boynuna, varsa itirazı olan iletsin, silelim ismini listeden.
• Abdulhamit Bilici
• Erkam Tufan Aytav
• Murat Yetkin
• Cansu Çamlıbel
• Barçın Yinanç
• Kadri Gürsel
• Mehmet Ali Birand
• Enis Berberoğlu
• Cengiz Çandar
• Sedef Kabaş
Bu isimleri tek bir sepete atmak kolay değil, içlerinde FETÖ ilintili kaçaklar da var, gözaltında olanlar da var, farklı çizgidekiler de var. Hepsini tanıdığımı da söyleyemem doğrusu, belki çok müsbet vatandaşlarımız da vardır.
ChatGPT başka isimler de verdi ama yanına “doğrulanmadı” yazmış, bu yüzden o isimleri yazmayalım, isteyen kendi yapay zekâ uygulamasından sorgulatabilir.
Programın Tarihçesi
Programın kurulduğu günden bu yana aynı yapıda olduğunu iddia etmek de zor. Program taa 1940’larda savaş ortamında, daha ziyade ABD’nin yumuşak gücünü uluslararasına yayma amacıyla başlatılmış. 1940 yılında bu ajansın kurulması görevini ABD Başkanı, Nelson Rockefeller’a vermiş. NR’nin kim olduğunu hatırlatmaya gerek yok herhalde. Hem ABD’nin en zengin petrol/bankacılık ailesinin temsilcisi hem de ABD’nin özellikle dış politika ilgili konularda en önemli politik figürlerinden biri. Henry Kissinger’ın manevi ağabeyi, yoldaşı, kankası. NR başkan yardımcılığı dahil ABD’de iki numaraya kadar yükselmiş ve defalarca ABD başkanlığı yarışına girmiş ama seçilememiş. “Kingmaker” deniyor ona yani kendi başkan olamıyor ama başkanları belirleyebiliyor. Adı o zamanlar farklı olan IVLP programı zaman içinde gelişip dönüşerek bugünlere kadar gelmiş. Bu programa kıyısından köşesinden dokunan binlerce insan kendi ülkelerine dönüp hayli etkili konumlara gelmişler. Atlantikçi cephe ve liberal dünyanın gelişimine katkı yapmışlar denebilir sanırım.
Derin Devlet Tartışması
Malum Türkiye’de bir derin devlet söylemi vardır. Bu gizemli Derin Devlet kimine göre varlığı faydalı olan, gölgeler altında gizlenip zor dönemde Türkiye’yi zorluklardan kurtarması gereken faydalı, olması gereken bir yapıdır. Bir nevi kurtarıcı Batman gibi. Gündüz........
