Chemnitz Teknik Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Doktora Adayı Yunus Mazı, Almanya'nın otomotiv sektöründeki gerilemesini ve çözüm için atılan adımları AA Analiz için kaleme aldı.

Almanya’nın İkinci Dünya Savaşı sonrasında oluşturduğu ekonomik modelin merkezine otomotiv sanayisi yerleştirilmiştir. Volkswagen, Mercedes-Benz, BMW ve Porsche gibi markalar yalnızca büyük sanayi kuruluşları olarak değerlendirilmemiş, Alman mühendisliğinin, teknolojik kapasitesinin ve uluslararası prestijinin sembolleri olarak da kabul edilmiştir. Bu nedenle otomotiv sektöründe yaşanan gerilemenin sadece şirketlerin bilanço sorunlarıyla sınırlı tutulması mümkün değildir. Ortaya çıkan tablo, Almanya’nın ihracata, yüksek katma değerli üretime ve küresel marka gücüne dayanan ekonomik modelinin yapısal baskı altında bulunduğuna işaret etmektedir.

Alman sanayi modelinin taşıyıcı sütunu

Motorlu taşıtlar ve otomotiv parçaları, 2025’te Almanya’nın toplam ihracatının yüzde 16,2’sini oluşturmuştur. Almanya 2024’te 135 milyar avro değerinde yaklaşık 3,4 milyon yeni otomobil ihraç etmiştir. [1] Sektörün doğrudan istihdam ettiği kişi sayısı 2024’te ortalama 772 bin 900 olarak kaydedilmiş, 2018’deki zirveye kıyasla yaklaşık 61 bin kişilik kayıp yaşanmıştır. [2]

Bu veriler, otomotiv sektöründeki gerilemenin Almanya açısından neden stratejik bir sorun oluşturduğunu göstermektedir. Sektördeki daralma yalnızca büyük otomobil üreticilerini değil; çelik, kimya, makine, elektronik, lojistik, yazılım ve enerji sektörlerinden oluşan geniş üretim ağını da etkilemektedir. Üretimin azaltılması veya fabrikaların küçültülmesi, ülkenin farklı bölgelerinde istihdam ve vergi geliri kayıplarına yol açabilecek niteliktedir.

Almanya’nın geleneksel sanayi modelindeki temel sorunlardan biri de yüksek enerji, iş gücü ve bürokrasi maliyetlerinde görülmektedir. Alman üreticilerin küresel ölçekte rekabet ettiği otomotiv piyasasında teknolojik dönüşüm hızlanmış, üretim süreçleri ve tüketici beklentileri değişmiştir. Rekabetin ağırlık merkezi içten yanmalı motorlardan bataryaya, araç yazılımına, dijital hizmetlere ve daha kısa model geliştirme sürelerine kaymıştır. Bu dönüşüme yeterince hızlı uyum sağlanamaması, sektörün rekabet gücünü zayıflatmıştır.

Alman otomotiv devlerinde gerileme

Volkswagen Grubu’nun 2026’nın ilk yarısındaki araç satışları, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 8,4 azalarak 4 milyona, faaliyet karı ise yüzde 11,6 düşerek 5,9 milyar avroya gerilemiştir. Yalnızca ikinci çeyrekte teslimatlar yaklaşık yüzde 9 azalarak 2,08 milyon araca inerken vergi sonrası kar yüzde 32,9 düşüşle 1,54 milyar avro olarak kaydedilmiştir. [3] Gümrük tarifeleri, jeopolitik gerilimler ve yoğunlaşan rekabet nedeniyle yeni tasarruf önlemleri gündeme alınmış, dünya genelinde 50 bine kadar ilave istihdamın ve Almanya’daki dört fabrikanın geleceğinin değerlendirilmesi planlanmıştır. [4]

Benzer bir eğilim Mercedes-Benz’de de izlenmektedir. Mercedes-Benz Cars biriminin düzeltilmiş faaliyet karı 1 milyar 228 milyon avrodan 909 milyon avroya, satış karlılığı ise yüzde 5,1’den yüzde 4’e gerilemiştir. Şirketin 2026’nın ilk çeyreğindeki net karı da bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 17 azalarak 1,43 milyar avroya düşmüştür. Yeniden yapılanma programı kapsamında 2026’nın ilk yarısında kıdem ve işten ayrılma ödemeleri için yaklaşık 1,1 milyar avro nakit çıkışı gerçekleştirilmiştir. [5] Maliyetlerin azaltılması ve Almanya’daki fabrikaların rekabet gücünün artırılması amacıyla ücretlerde artış yapılmadan çalışma sürelerinin uzatılması gibi seçeneklerin değerlendirildiği bildirilmiştir. Mercedes-Benz’deki tasarruf arayışları, Alman otomotiv sektöründeki daha geniş çaplı istihdam kaybının bir parçasını oluşturmaktadır. EY tarafından yapılan hesaplamalara göre sektörde yalnızca 2025’te yaklaşık 50 bin, 2019’dan bu yana ise toplam 111 bin istihdam kaybedilmiştir. [6]

BMW’nin vergi öncesi karı 2026’nın ilk yarısında yüzde 29,4 düşerek 4 milyar 45 milyon avroya gerilemiştir. Şirketin otomotiv birimindeki faaliyet karlılığı da yüzde 6,2’den yüzde 3,6’ya........

© Anadolu Ajansı Analiz