menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Kapadokya'da peribacası çöktü ve soru artık turizmde güvenlik sınırında

15 0
30.10.2026

Kapadokya'da Göreme Açık Hava Müzesi'nin girişindeki peribacalarından birinin çökmesi, Türkiye'nin en çok konuşulan turizm bölgesinde bir kez daha güvenlik tartışmasını gündeme getirdi. Nevşehir Valisi Hüseyin Kök'ün basın mensuplarına yaptığı açıklamaya göre olayda iki kişi hayatını kaybetti, bir kişi de yaralandı. Bölgeye çok sayıda itfaiye, sağlık, jandarma ve AFAD ekibi sevk edildi; müze girişi ziyaretçilere kapatıldı. Bu, sıradan bir son dakika haberi değil. Türkiye'nin turizm ekonomisinin can damarı sayılan bir bölgede, ziyaretçilerin her gün yanından geçtiği bir doğal oluşumun can kaybına yol açması, artık daha soğukkanlı ve daha teknik bir tartışmayı zorunlu kılıyor.

Olayın 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı tatiline denk gelmesi, tabloyu daha da ağırlaştırıyor. Basına yansıyan bilgilere göre Kapadokya'ya tatil için gelen ziyaretçiler, müze girişinde bu çökmeyle karşılaştı. Yani mesele yalnızca jeolojik bir olay değil; aynı zamanda yoğun ziyaretçi akışının olduğu bir günde, kalabalık bir noktada meydana gelen bir güvenlik olayı. Turizm bölgelerinde risk yönetimi denince akla genellikle otel güvenliği, ulaşım kazaları ya da salgın hastalıklar geliyor. Oysa doğal mirasın kendisi de bir risk kaynağı olabiliyor. Peribacaları, Kapadokya'nın kimliği; ama aynı zamanda jeolojik olarak kırılgan yapılar.

Çökmenin nedeni konusunda basına yansıyan bir iddia var: bölgede etkili olan yoğun yağışların tüf kayaları gevşetmiş olabileceği öne sürülüyor. Bu iddiayı kesinleşmiş bir gerçek gibi sunmak doğru olmaz. Çünkü aynı haber metinlerinde çökmenin nedenine ilişkin resmi bir açıklama yapılmadığı da belirtiliyor. Burada dikkat edilmesi gereken nokta şu: Yağış, donma-çözülme, rüzgâr erozyonu ve insan kaynaklı etkiler tüf kayaların yapısını zaten yıllar içinde değiştiriyor. Dolayısıyla tek bir nedene indirgeme kolaycılığına kaçmadan, bölgenin bütüncül bir risk haritasına ihtiyacı olduğunu konuşmak gerekiyor.

Kapadokya'da daha önce de çökmeler yaşandığı haber metinlerinde yer alıyor. 2024 yılında kar yağışının ardından tüf kayalardaki gevşeme nedeniyle bir peribacasının gece saatlerinde büyük bir gürültüyle çöktüğü, olayda can veya mal kaybı yaşanmadığı aktarılıyor. 2025 yılında ise bir başka peribacında kısmi çökme meydana geldiği, jandarma ekiplerinin çevreye güvenlik şeridi çektiği belirtiliyor. Bu iki örnek, bugünkü olayın "beklenmedik bir kaza" olarak geçiştirilmemesi gerektiğini gösteriyor. Geçmişte can kaybı yaşanmamış olması, riskin olmadığı anlamına gelmiyordu; sadece henüz en kötü senaryonun gerçekleşmediği anlamına geliyordu. Bugün o senaryo gerçekleşti.

Burada asıl soru şu: Doğal miras alanlarında güvenlik, yalnızca olay sonrası müdahale kapasitesiyle mi ölçülür? Elbette hayır. AFAD'ın, itfaiyenin, sağlık ekiplerinin hızlı sevk edilmesi önemli ve takdire değer. Ancak asıl mesele, olay olmadan önce ne yapıldığı. Peribacalarının bulunduğu........

© ABC Gazetesi