Hürmüz’de kilit, Druzhba’da alev... Küresel ticaretin 'tam zamanında -just in case' işleyen dişlileri durdu. Şimdi haritayı yeniden çizme ve hayalet zincirleri kurma vakti. Geçen Ocak ayının sonunda, tam 27'sinde, bir Rus insansız hava aracı (drone) Druzhba Boru Hattı'nın en büyük rezervuarını vurdu. 75 bin metreküp kapasiteli tank alev aldı, yangın on gün boyunca söndürülemedi. Bugün Ukrayna onarımı tamamladı, hat çalışıyor ve 90 milyar euroluk destek paketinin önü açıldı ama endişe bitmedi. İran ise Hürmüz'de geçiş ücreti almaya başladı, gemi geçişleri yüzde 95 azaldı. Şirketler panikle rota değiştiriyor. Asıl soru şu: Yol yetmez, sistem değişmiyor mu? İşte tam burada ekonomik labirentin içinde buluyoruz kendimizi.

Hürmüz'de her gerilimde "alternatif rota" konuşulmaya başlandı. Oysa Druzhba farklı bir şey öğretti: Bazen yolun kendisi yok olabilir. Geçen ocak ayındaki saldırıda tankın içinde 25 bin metreküp petrol vardı. Alevler yükseldi, sensörler yandı, kablolar eridi, kaçak tespit sistemi çöktü.Dışarıdan bakan "hasar yok" sandı. Ama içerisi tamamen ölmüştü. İşte ekonomik labirentin acımasız gerçeği: Bazen önünü kapatırlar, bazen elindekini alırlar, bazen de yolu tamamen silerler. Her üç durumda da "tam zamanında" (just-in-time) iflas eder.

TAM ZAMANINDA........

© 12punto