Hocaların hocası filozofu yitirdik: İoanna Kuçuradi’nin mirası
Hocaların hocası filozofu yitirdik: İoanna Kuçuradi’nin mirası
Türkiye’de felsefe ve insan hakları mücadelesi deyince akla gelen ilk isim olan “hocaların hocası” filozof İoanna Kuçuradi vefat etti.
Türkiye’de felsefe ve insan hakları mücadelesi denildiğinde akla gelen ilk isim olan akademi dünyasının “hocaların hocası” Prof. Dr. İoanna Kuçuradi hayatını kaybetti. Sadece akademinin steril koridorlarında değil, toplumsal vicdanın tam merkezinde konumlanan Kuçuradi, düşünceyi eylemle birleştiren nadir entelektüellerden biriydi. Onun vefatı, yalnızca akademik bir kayıp değil; Türkiye’nin eleştirel aklının ve etik pusulasının en güçlü seslerinden biriydi.
1936 yılında İstanbul’da Rum kökenli bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Kuçuradi, Zapyon Rum Kız Lisesi’nin ardından İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü’nden mezun oldu. Felsefi çizgisinin temellerini Takiyettin Mengüşoğlu ve Ernst von Aster gibi öğretmenlerin derslerinde atan Kuçuradi, insanı merkeze alan varoluşçu ve etik ağırlıklı yaklaşımını henüz o yıllarda şekillendirdi. Bir süre Erzurum Atatürk Üniversitesi’nde ders verdikten sonra, Ankara Hacettepe Üniversitesi’nde kurduğu felsefe bölümleriyle akademik altyapıyı baştan inşa etti. Kuçuradi, felsefenin odalara hapsedilmiş teorik bir disiplin değil, gündelik hayatın ve devlet aklının tam göbeğinde yer alması gereken bir “değerlendirme aracı” olduğunu savundu.
Türkiye Felsefe Kurumu liderliği
1979 yılında kurduğu ve uzun yıllar başkanlığını yürüttüğü Türkiye Felsefe Kurumu (TFK), onun kurumsal mirasının amiral gemisi oldu. TFK çatısı altında felsefeyi lise müfredatlarından cezaevlerine, sivil toplumdan uluslararası diplomasiye kadar taşıdı. Dünya Felsefe Dernekleri Federasyonu (FISP) Başkanlığına seçilerek uluslararası alanda bu göreve getirilen ilk kadın ve Türkiye’den ilk filozof unvanını kazandı. İnsan hakları alanındaki kurumsal çabalarıysa devrim niteliğindeydi. Hacettepe Üniversitesi İnsan Hakları ve Felsefesi Uygulama ve Araştırma Merkezi’ni kurdu; UNESCO İnsan Hakları Kürsüsü’nün başkanlığını üstlendi. Türkiye’de insan hakları........
