Elon Musk haklıysa 2036’da bizi ne bekliyor?
Elon Musk yine oldukça iddialı bir çıkış yaparak 2036’ya doğru paranın önemini kaybedebileceğini söyledi. Gerekçesi de kendi dünyası içinde oldukça tutarlı.
Yapay zekâ düşünecek, robotlar üretecek, fabrikalar gece gündüz çalışacak, mal ve hizmet miktarı insan talebinin önüne geçecek. Üretim maliyetleri düşecek, bolluk büyüyecek.
Sonunda insanların temel ihtiyaçlara ulaşmak için bugünkü kadar paraya ihtiyaç duymadığı bir düzen ortaya çıkacak.
Kulağa bilim kurgu filmi gibi geliyor.
Yine de Musk konuşunca insan ister istemez kulak kabartıyor. Adamın geçmişinde, başkalarının fazla erken bulduğu alanlara para yatırıp yıllar sonra haklı çıktığı örnekler var.
PayPal satışından kazandığı serveti rahat bir hayat kurmak için kullanabilirdi. Tercihi farklı oldu. Roketlere para yatırdı. Elektrikli otomobillere yatırım yaptı. Özel uzay şirketlerinin ciddi görülmediği dönemde SpaceX'i kurdu. Elektrikli otomobilin niş ürün sayıldığı yıllarda Tesla'nın başına geçti.
Bugün yeniden kullanılabilir roketleri olağan karşılıyoruz. Otomobil satın aldığımızda önümüzde dev ekranlar görüyoruz. Aracın özellikleri yazılımla açılıyor. Otomotiv üreticileri araç sattıktan sonra müşteriden nasıl düzenli gelir elde edeceğini konuşuyor.
Bir zamanlar tuhaf görünen fikirlerin önemli bölümü gündelik hayatın bir parçasına dönüştü.
Dolayısıyla Musk'ın para hakkındaki tahminini kahkahayla geçiştirmek kolaycılık olur.
Fakat ortada daha önemli bir soru var:
Robotlar ne kadar üretecek diye sormadan önce robotların kime ait olacağını sormamız gerekmiyor mu?
Para tartışmasının kilidi burada.
Bolluk Herkesi Zengin Yapmaz
İçeride on bin insan çalışıyor. Yıllar geçiyor, yapay zekâ ve robotlar gelişiyor. On bin kişinin yaptığı işi birkaç yüz kişi yapmaya başlıyor. Üretim iki katına çıkıyor. Maliyet hızla geriliyor.
Ortaya muazzam bir verimlilik artışı çıkıyor.
Peki kazanç nereye gidiyor?
Ürünlerin fiyatına mı?
Çalışanların hesabına mı?
Vergi yoluyla topluma mı?
Robotların sahibine mi?
Teknolojinin verebileceği bir cevap yok. Teknoloji üretimin nasıl yapılacağını değiştirebilir. Üretilen değerin kime gideceğine ise hukuk, siyaset, vergi sistemi ve mülkiyet düzeni karar verir.
Musk'ın gelecek tasvirindeki en büyük boşluk burada ortaya çıkıyor.
Bir robotun günde 24 saat çalışabilmesi robotun ürettiği değerin toplumun tamamına dağılacağı anlamına gelmez.
İnsanlık daha önce de........
