Özel Sayılar İSTİKLÂL MARŞI’NIN 100.YILI Başbuğ Alparslan Türkeş Özel Sayısı DÜNDAR TAŞER ÖZEL SAYISI Mayıs 2019 Özel Sayısı

İSTİKLÂL MARŞI’NIN 100.YILI

Başbuğ Alparslan Türkeş Özel Sayısı

DÜNDAR TAŞER ÖZEL SAYISI

Mayıs 2019 Özel Sayısı

Terörizm ve Asimetrik Savaş: Stratejileri, Hedefleri, Nedenleri

Terörizm, tarih boyunca birçok medeniyette kan dökmüş ve halen dökmeye devam etmektedir. Günümüzde bile dünyanın birçok yerinde farklı inançları olan terör grupları mevcuttur. Tüm dünyada teröre karşı “sıfır tolerans” adımının atılması 11/09/2001 saldırılarından sonra başlamış fakat başarılı olmak bir yana dünyayı daha fazla kan gölüne çevirmiştir. 11/09/2001 saldırıları sonucu, terör gruplarının ne derece tehlikeli olabileceği kanıtlanmış, fakat Batılı devletler ısrarla terör örgütlerine gerek finansal gerek silah yardımında bulunmaya devam etmektedir. Terör saldırılarının masum insanları hedef alması, toplum üzerinde uzun vadeli psikolojik travmalara, güven kaybına ve sosyal dokularda onarılması güç zaralar vermektedir. Terörle mücadelede yalnızca askeri yollarla mücadele etmek sorunu çözmek için yeterli değildir. Terörizmin köküne inilmedikçe ve bu kökler kurutulmadıkça dünya bu küresel sorunla baş başa kalmaya devam edecektir.

Literatürde terörizm, siyasal hedeflere ulaşmak için şiddete başvuran, siyasal süreci hedefleyen şiddet eylemleridir.[1] Terörizm dini, etnik, ideolojik vb. birçok motivasyonlar ile ortaya çıkmaktadır. Şiddet yolu ile toplumda korku ve panik yaratarak yıldırmayı hedefler. Terörizm yolunu seçen kişiler genellikle bir toplumda azınlık olarak bulunan kişilerin tercih ettiği bir yoldur.[2] Amaçlarını siyasal yoldan çözmek yerine, şiddet yolunu seçen bireyler, ya propaganda yolu ile beyinleri yıkanmakta ya da toplumda yaşadığı dışlanmışlık hissi ile öz nefret beslemektedir. Terör genellikle ara dönem mücadele yöntemidir, barış dönemi dahi olsa da gayrinizami harp tekniklerini uygulanmaya devam ederler.[3] Terör örgütleri çoğunlukla başka devlet ya da devletler tarafından örtülü veya açık açık açık destekleme yoluna gitmektedirler. Bu sayede sömürgeci devletler terörü sömürmeyi planladıkları ülkede bir araç olarak kullanarak, onları daha güçsüz bir hale getirir ve maşa görevi gören terör örgütleri topluma karşı psikolojik harp teknikleri uygulayarak kolay yem haline getirirler.[4]

Terör Örgütü Nedir ve Neyi amaçlar?

Devlet dışı oluşumların terör örgütü olarak nitelendirilmesi için birkaç faktör vardır. Bunlardan birincisi, katı hedef[5] ya da yumuşak hedef[6] olarak nitelendirilen hedeflere saldırılar düzenlemesi, belirli bir siyasi amaç ve motivasyonlara sahip olması gerekmektedir[7]. Terör eylemlerinin amaçlarından biri toplum üzerinde korku ve panik yaratmak, siyasilere ve hükümete siyasi mesajlarını ve isteklerini iletmek için terör saldırılarını gerçekleştirmektedirler.

Terör örgütlerinin amaçları çok değişkenlik gösterir ve hangi motivasyonla bu yola başvurduğuna bağlıdır. Terör örgütleri inandıkları amaçlar doğrultusunda gruplara ayrılmaktadır. Bu gruplar ise şöyledir;

1-) İdeolojik Terörizm: Siyasi düşüncelerinde haksızlığa uğradıklarını iddia eden ya da savaş ilan ettiği ülkedeki rejimleri değiştirmeye çalışan, terör grupları tarafından benimsenir. Sağ ve sol görüşlü örgütler bu kategoriye girmektedir.

2-) Etnik ve Ayrılıkçı Terörizm: Bulundukları ve faaliyet gösterdikleri ülkede eşit olmadıklarını, sömürüldüklerini iddia eden azınlıklar tarafından benimsenir. Genellikle bağımsızlık ya da kendilerine ayrıcalık gösterilmesine dair talepleri bulunmaktadır.

3-) Dini Terörizm: Bu grup küresel çapta son yıllarda çok fazla saldırıya imza atmış ve dünyada en fazla bulunan gruptur. Bu grup, din özgürlüklerinin olmadığını, kısıtlandığını ya da rejimin dini kurallara uymadığı ve din kuralları çerçevesinde yönetilmek isteyen şahıslar tarafından ortaya konulmaktadır. Yaptıkları saldırıları dini bir meşruiyet zeminine oturtarak yaptıkları saldırının “hak” olduğu iddiası ile taraftar toplamaya ve desteklenmeyi amaçlar.

Birçok kişi ve kategorilere devlet teröründe eklemektedirler fakat devletlerin kendi toplumuna veya başka toplumlara karşı uyguladıkları saldırılar ve şiddetler terörizm olarak nitelendirilmesi yanlıştır, çünkü terör devlet dışı aktörlerin oluşturduğu bir oluşumdur ve sürdürebilir bir savaş için yeterli kaynaklara sahip değildirler. Ayrıca terörün bir devlete karşı yapılmış olması ve bir araç görevi görmesi gerekmektedir.

 Terör ve Anarşizm çok sık kullanılan kavramlar olup birbiri ile karıştırılmaktadır. Anarşizm her ne kadar bir ideoloji olsa da terörün beslendiği ve geliştiği bir kaynaktır. Anarşi; yasaların olmadığı, devlet otoritesini kabul etmeyen, insanların kendi kendini yönetebileceğine inanan bir ideolojidir. Terör devlet otoritesinin olmadığı veya zayıf olan bölgelerde ortaya çıkar ve bu boşluk sayesinde kendilerine taraftar ve güç toplamaktadırlar. Yasaların olmadığı, denetleyici bir mekanizmanın bulunmadığı, kargaşa ve kaos düzeni, terör örgütleri için biçilmiş bir kaftandır. Anarşi sayesinde kendilerine zemin hazırlayan ve yükselen terör örgütleri, anarşi ve anarşi düzeninin yok olmadığı sürece terör sorununu çözmek mümkün değildir.

Terörizm Savaş Mıdır, Mücadele Midir?

Savaşlar, iki farklı devlet arasında gerçekleşmekte ve angajman kuralları[8] çerçevesinde icra edilir, fakat devletler sonuca hızlı ulaşmak veya farklı sebeplerden ötürü angajman kurallarını ihlal ettikleri görülmüştür. Terörizm ise hiçbir kuralı olmayan, çocuk, yaşlı, kadın fark etmeksizin, kendini savunabilecek durumda olmayan kişileri doğrudan hedef almaktadır. Terör örgütleri için kuralsızlık temek faktördür, her türlü silah sisteminin yumuşak hedeflere karşı kullanıldığı ve toplumda korku, panik yaratmayı amaç belirleyen terör grupları ile devletler savaşmaz, mücadele etmektedir.

Terör Örgütleri Neden Sıklıkla Sivilleri Hedef Almaktadırlar?

Terör örgütlerinin sivilleri hedef almasında başlıca iki nedeni vardır;

1-) Terör örgütleri, düzenli ordular karşısında yetersiz kaldıkları için katı hedeflerden daha kolay olmaları ve saldırılarındaki maliyetleri en aza indirme ve düşman gördükleri devletin maliyetlerini arttırmak için sivilleri hedef almaktadırlar.[9]

2-) İdeolojilerini ya da amaçlarını temsil ettiğini öne sürdüğü grupların meşruiyetini kazanmak için sivilleri hedef almaktadırlar. Ayrıca bir diğer nedende örgüte destek vermediği gerekçesi ya da temsil ettiğini söylediği etnik, dini ve ideolojik gruba mensup olmayan kişileri “öteki” olarak kabul etmelerinden dolayı sivilleri hedef aldıkları sık sık gözlemlenmiştir.[10]

Ülkemizde de meydana gelen terör saldırılarını sonucunda, PKK terör örgütünün önceliği, az kayıp yaşayacağı ve Türkiye’nin en fazla kayıpla vereceği hedeflere yöneldiği tespit edilmiştir[11]

Terör ve Gerilla Kavramı

Terör örgütü üyeleri “gerilla” olarak tanımlanır veya haber bültenlerinde vb. yerlerde bu terim kullanılmaktadır. Terör örgütü üyelerine “gerilla” denilmesi yanlıştır çünkü, gerilla Fr. Guerre (harp) sözcüğünden türetilmiş olup, küçük savaş anlamına gelmektedir. Gerilla genellikle askeri birliklerin bir parçası ve askeri hedeflere karşı kullanılmaktadırlar. Gerillalar askeri birliklerin birer parçası olduğu için angajman kurallarına uyma mecburiyetindedirler fakat teröristler ise hiçbir kurala tabii olmayan, hedef gözetmeden saldırılarda bulunan kişilerdir.[12]

Asimetrik Savaş ve Terörizm İlişkisi

Asimetrik savaşta kuralsızlık ve bilinmezlik temek faktörlerdir. Bundan dolayı tehdidin nereden ve ne zaman geleceği belirsiz olduğu için terör örgütleri için kullanılabilecek bir savaş türüdür.[14]

Asimetrik savaş; kuralsızlığın ve her türlü şiddet yolunun kullanıldığı, gayrinizami harp teknikleri ve her türlü........

© Yeni Ufuk Dergisi