menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Petro-dolar sistemi çökerse, ABD dağılır

39 0
05.03.2026

ABD'nin bütün dünyayı ateşe vermesinin arka planında yatan tek gerçek, karşılıksız olarak bastığı dolar saltanatının devam ettirilmesine imkân ve olanak sağlanmasıdır.

Şimdiye kadar bunu başarabilmek için, milyonlarca insanın kanına girdiği bilinen bir gerçek.

Amerikan tarihinin bana göre en büyük keşfi, bütün dünyanın üretimi ve kaynaklarını bedavaya transfer etmek için icat edilen dolarıdır.

250 yıllık bir geçmişi olmasına rağmen ABD'nin böylesine büyük bir güce erişmesi neyle ve nasıl izah edilebilir.

Bu mevzuyu farklı ve birazda uzun olacak yazılarımıza bırakalım.

Ancak nedir ABD'yi bu kadar güçlü kılan unsur diye merak edenler için bir kere daha altını çizerek vurgulamak isterim ki, bu güç tamamen karşılıksız basılan ve sadece itibari değeri bulunan kâğıt parçalarından başka bir şey değildir.

Ancak sadece kâğıt parçası bile olsa siz eğer bunu uluslararası ticarette belirleyici bir aktör veya sistem haline dönüştürürseniz, o takdirde dünyanın en güçlü silahı haline gelebilir ve neticede ABD doları için olan da, tam olarak budur.

Şimdi dilerseniz, biraz olsun bir fikri takip yolculuğuna çıkalım…

İlgililer için tekrar olabilir ancak, ben yine de bunu özellikle de ABD'nin İran'a yönelik saldırısı dolayısıyla çok yerinde ve anlamlı bulduğum bir analizi paylaşmak isterim.

ABD doları nasıl bu kadar etkin ve dünya piyasaları açısından egemen güç haline dönüştü bir göz atalım.

1971 yılında, Bretton Woods sisteminin çıkmaza girmesi sebebiyle, 1944 yılından beri devam eden Amerikan Doları'nın altına dönüştürülebilirliği askıya alınmış, bu sebeple uluslararası camianın Amerikan Doları'na olan güveni önemli ölçüde azalmıştır.

Ardından 1973 yılında çıkan birinci petrol krizi ve OPEC ülkelerinin de üretim kısıtlamasına katılması ile dört yıl içinde petrol fiyatları yaklaşık beş kat artmıştır.

Tabi yaşı müsait olanlar bunu hatırlayacaktır.

Petrolün, üretimin ana maddesi, uluslararası ticaretin en dinamik bileşeni olması ve petrol ticaretinin Amerikan doları ile yapılmaması sebebiyle, doların dünya ticaret sahnesinde satın alma gücü düşmüş ve Amerikan dolarına olan güvendeki azalmada derinleşme yaşanmıştı.

Sonra…

Amerikan Dolarının güç kaybetmesi demek, ABD'nin kurmak istediği dünya hegemonyasının henüz bebeklik çağında ölmesi demekti.

ABD, birinci petrol krizinin baş aktörü Suudi Arabistan kraliyet ailesini, Arabistan şehirlerinin ihyası ve güvenlik garantisi koşullarıyla,........

© Yeni Mesaj