Amerika Mektubu: Araştırma-2

Köprüler ve Engeller: Yükselen İslâmofobi Gölgesinde Amerika'da Dinlerarası İrtibat

Gençlere yönelik programlar da çoğalıyor: Çeşitli üniversitelerin dinlerarası enstitüleri, genç kuşaklara farklı mabedleri ziyaret ettiren, derin sohbetlere ve ortak hizmet projelerine de katan programlar geliştirmiş durumda. Chicago'da Ramazan ayı boyunca birçok öğrenci mescitleri ve Müslüman dernekleri ziyaret ederek bilgi aldı. Zira köprü kurma becerisi de her beceri gibi genç yaşta öğreniliyor.

Sahadan gelen sesler de bu teşhisi doğruluyor. 

2025'te yapılan mülakatlarda dinlerarası çalışmalara katılan Müslümanlar, yaşadıkları sıkıntıları şöyle sıralamışlar: 

Bir buçuk milyarlık ümmetin sözcüsü sayılmak, tek tip bir kitle muamelesi görmek, "makbul Müslüman" kalıbına uymadığında dışlanmak... 

Ekim 2023'ten bu yana Ortadoğu'da yaşanan felaket, Gazze'deki yıkım ve 2024 başkanlık seçiminin zehirli atmosferi, dinlerarası ilişkileri iyice germiş. Üstelik yükselen yalnızca İslâmofobi değil; Arap karşıtlığı, Filistinli karşıtlığı, Yahudî düşmanlığı ve göçmen karşıtlığı iç içe geçmiş biçimde tırmanıyor. Rapor, bunların gerisinde Amerika'yı beyaz ve Hıristiyan bir ülke olarak tahayyül eden dışlayıcı vizyonların yattığını açıkça söylüyor.

Kullanılan dil ve kelimeler bile kendileri bu alanda bir imtihan konusu. Rapora göre "interfaith/dinlerarası” tabiri dahi sorgulanıyor; kimileri bu kelimenin, daha büyük bir bütün içinde eriyebilmek için herkesin inancını sulandırmasını ima ettiğinden yakınıyor. 

Her kesimde medyanın ürettiği belli sloganlar, semboller ve tabirler o kadar yüklü, o kadar tartışmalı hâle gelmiş ki, aynı kelime bir mecliste köprü, başka bir mecliste duvar vazifesi görebiliyor. 

Koca cemaatler yekpare bloklar gibi resmedilip toplu suçlamalara muhatap kılınıyor. Raporun bu konudaki tavsiyesi zarif olduğu kadar pratik: 

• Tanımları açmak için zaman ayırın; 

• Kullandığınız bir tabirin, onu sizden farklı tanımlayan biri tarafından nasıl duyulacağını hesaba katın; 

• Masanızda, bu farklı yorumları yüzeye çıkaracak çeşitlilikte istişare arkadaşları bulundurun.

Yine de mektubumu karamsarlıkla bitirmek istemiyorum; çünkü rapor da karamsar bir ruhla bitirmiyor. Sahada umut veren örnekler az değil. 

Ramazan sofralarında buluşan cemaatler; göçmen hakları için bir araya gelen dinlerarası koalisyonlar; Kongre'deki Müslüman karşıtı söyleme karşı hesap sorulmasını isteyen Hristiyan ve Yahudî din adamları; Müslüman komşularıyla dayanışma için sokağa çıkan Yahudî öğrenciler... 

Diyaloğun ötesine geçip ortak derdin etrafında ortak eyleme dönüşen bu dayanışma örnekleri, raporun deyimiyle "karşılıklı dayanışmanın altyapısını" örüyor.

Raporun geleceğe dönük tavsiyeleri arasında bir tanesi özellikle dikkatimi çekti. Katolik........

© Yeni Asya