Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gerilim, artık yalnızca İran ile ABD arasındaki siyasi ve askeri bir anlaşmazlık olmaktan çıkmış durumda. Dünyanın en önemli enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz’de yaşanan her gelişme, petrol fiyatlarından taşımacılık maliyetlerine, enerji güvenliğinden küresel enflasyona kadar geniş bir alanı doğrudan etkiliyor.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın yaptığı son açıklama ise krizin kısa sürede sona ermeyebileceğine ilişkin önemli bir mesaj niteliğinde. Kalibaf, ABD’nin mutabakat kapsamında belirlenen şartları yerine getirmemesi halinde Hürmüz Boğazı’nın açılmayacağını açıkladı. İran tarafının sıraladığı şartlar arasında ablukanın kaldırılması, bloke edilmiş varlıkların serbest bırakılması, petrol yaptırımlarının sona erdirilmesi ve askeri tehditlerle operasyonların durdurulması bulunuyor.

Burada dikkat çekilmesi gereken nokta, Hürmüz Boğazı’nın yalnızca bölgesel bir ulaşım güzergâhı olmamasıdır. Boğaz, dünya enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biridir. Reuters verilerine göre daha önce dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz taşımacılığının yaklaşık beşte biri bu güzergâhtan geçiyordu. Son gelişmeler nedeniyle gemi trafiği belirgin biçimde yavaşlamış durumda.

Bu nedenle İran’ın “şartlar yerine getirilmeden boğaz açılmayacak” açıklaması, enerji piyasaları açısından son derece ciddi bir gelişmedir.

PETROL FİYATLARI YÜKSELİŞ BASKISI ALTINDA

Hürmüz’deki belirsizlik petrol piyasalarında hemen karşılık buluyor. 19 Ağustos itibarıyla Brent petrolün varil fiyatı 91 doların üzerine çıkarken, piyasalarda jeopolitik risk priminin yeniden yükseldiği görülüyor.

Petrol fiyatının yükselmesi sadece akaryakıt fiyatlarını etkilemez. Taşımacılık, üretim, tarım, sanayi ve elektrik maliyetleri de bundan payını alır. Mazot fiyatındaki artış kamyon taşımacılığından tarımsal üretime, lojistikten market raflarına kadar zincirleme bir maliyet oluşturur.

Dolayısıyla........

© Yeni Ankara